Posts tonen met het label zwemmen. Alle posts tonen
Posts tonen met het label zwemmen. Alle posts tonen

zondag 5 juli 2026

Column - Madeleine-cakeje

De geur van nog niet zo lang daarvoor gemaaid en al even in de zon gedroogd gras: het is een geur die een blik associaties opentrekt waar je geen macht over hebt. Geur doet iets raars. De reuk is bij uitstek het zintuig om vroege herinneringen op te roepen. Dat heten proustiaanse herinneringen, genoemd naar de schrijver Marcel Proust, die eens een madeleine-cakeje in lindebloesemthee doopte, een hap nam en zich meteen in geur en kleur herinnerde hoe hij als kind een madeleine met lindebloesemthee van zijn tante kreeg. De deur naar zijn vroegste herinneringen was van het slot. Mij beving zo’n Proust-effect op de Badweg. Het is mijn route naar Dolly uut waar ik sinds de langste dag weer regelmatig zwem. Aan weerszijden van de Badweg groeide meer dan metershoog riet, waar in het voorjaar fluitenkruid had gestaan. Het land links en rechts van de weg was pas gemaaid, het was warm, wat klammig en boven het gebied hing een warme wolk met de zoetige geur van drogend gras. Ik fietste door die wolk en in een fractie van een seconde was ik terug in mijn kindertijd en zag ik pappe maaie, skudde en swele. Ik zag mijn vader met zijn witte bast en eeuwige alpien op het hoofd, zijn bruine onderarmen en wangen en zijn inwitte schouders, bovenlichaam en voorhoofd. De alpinopet hield zijn scalp koel en ongebruind en zijn armen en bovenlijf waren wit, omdat hij bijna altijd een himd aan had met opgerolde mouwen. Bijna nooit liep hij in de bloate bast. Je moest je kleden tegen de kou en ook kleden tegen de warmte, zei hij dan.

De volgende dag was het riet aan een kant gemaaid en niet veel later waren beide bermen kaal. Er was iets met verkeersveiligheid, wat weet ik niet, maar de bermbegroeiing moest weg. Veiligheid voor alles, vanzelf. We hebben in ieder geval tot eind juni van die prachtige bermen kunnen genieten.

Ons eiland is mooi en we zien, horen en lezen de laatste tijd weer hoe verschrikkelijk trots eilanders op hun eiland zijn. Niet alleen Amelanders, maar ook die van de andere Waddeneilanden. En hoe goed we zelf voor ons gebied zorgen, ook al zijn daar wel wat verbeteringen in te maken. Die keer zwemmen bij Dolly uut zag ik op het Wad een wit open bootje in topsnelheid richting de robbenbank scheuren, langs de plaat stuiven, nog steeds met de motor op vol vermogen, om aan de noordkant van de plaat stil te gaan liggen. Verstoring, een incident. Zou dat iemand zijn die ook zijn handtekening heeft gezet onder de petitie van Wij zijn de Wadden? Nee, dat denk ik niet, want alle 15.000 ondertekenaars zijn liefhebbers die juist goed voor het Wad zorgen. Zij verstoren geen zeehonden, gooien geen peuken in de duinen of op straat, gebruiken geen azijn om wat sprietjes weg te werken, betegelen niet hun voortuin, parkeren niet de berm kapot maar zetten hun bolide op de oprit of op de parkeerplaats, gebruiken nooit gif op hun groententuin en al helemaal geen roundup, begraven geen luiers en peuken op het strand, laten hun honden niet los lopen en laten zeker geen hondenpoep op de strandopgangen en op het strand liggen, besproeien hun tuintjes niet op het heetst van de dag, rijden niet door het groene strand, banjeren niet door de takkenbossen en jonge aanplant en crossen niet met mountainbike of brommer door de duinen. Nee, dat doen zij allemaal niet, want ze houden van hun eiland en zorgen voor het Wad. 


De geur van gras op het land, het is mijn madeleine-cakeje met lindebloesemthee. Straks ga ik weer zwemmen in mijn geliefde zee. Eens zien of dat weer proustiaanse herinneringen oproept.

Jeanet de Jong

vrijdag 7 juni 2024

Ameland Vandaag - Zwemmen bij Dolly Uut | Sierdsmoaispâd bij Hollum | Ameland |


Zwemmen bij Dolly Uut, nu nog koud, altijd lekker. Met wat tips.

Abonneer via deze link gratis op You Tube kanaal Ameland Vandaag en mis geen filmpje meer. Het filmpje is gemaakt met #LiefdevoorAmeland.

maandag 7 maart 2022

Water pakken

Water pakken
'Water pakken - een zwemgeschiedenis' is een boek van cultureel antropoloog Kirsten van Santen, kunstredacteur bij de Leeuwarder Courant en Dagblad van het Noorden. Het is het eerste Nederlandse literaire zwemboek en een persoonlijke zwembiografie, een ode aan het water én een verkenning van zwemwaters in Nederland. 

Wie zwemt, bevrijdt zich van de dagelijkse beslommeringen. In die zin is zwemmen een ontsnapping en zijn zwemmers vrije geesten die zich in een betoverend en bij vlagen angstaanjagend parallel universum begeven waarin alles vloeibaar wordt. 

In 'Water pakken' zwemt Kirsten van Santen kriskras door Nederland, van chloorbaden, via rivieren en plassen naar de open zee, op zoek naar badgasten, waterwezens en vergeten zwemhelden. Ze verkent de culturele betekenis van zwemmen in een land dat voor een groot deel onder de zeespiegel ligt. Tijdens haar zoektocht treft ze gelijkgestemden, van Amsterdamse wedstrijdzwemmers tot Zeeuwse wildzwemmers, poedelnaakte dichters en bijna verdronken schrijvers die over hun relatie met het water vertellen. 

Kirsten zwemt voor en door het boek en maakt in het allerlaatste hoofdstuk de oversteek van het Amelander Gat, van Terschelling naar Ameland. Ze noemt het 'De Grote Oversteek' en zwemt bij Harlingen in de Waddenzee om te trainen. Het is vanwege die oversteek dat dit boek in het Ameland Boeken blog past, al speelt Ameland niet zo'n heel grote rol in het verhaal. Het is het eindpunt van de oversteek, Kirsten ziet de vuurtoren, de duinen en als ze dichtbij genoeg is ook de mensen op het strand. 

Zelf plons ik regelmatig in datzelfde Amelander Gat, aan de Amelander kant, ter hoogte van de Badweg en Sierdsmoaispâd. Daar is het doorgaans rustig en word je niet bedwelmd door walmen zonnebrand en patat, daar regent het net iets harder, is het net iets kouder en zijn de golven net iets hoger dan op het badstrand. Het is er veiliger dan op het Suudwest, met z'n kolkjes diep, maar er is geen strandwacht. Bij Sierdsmoaispâd ben je op jezelf aangewezen. Vol bewondering lees ik wat Kirsten kan en doet.

Ze schrijft over prachtige plekjes en gevaarlijke 'wasmachines'. Haar 'Water pakken' werd geen zwemalmanak maar een boek vol zwemavonturen, gelardeerd met citaten uit de wereldliteratuur en vol met zinnen uit boeken, gedichten en verhalen van Nederlandse schrijvers. Psychologie, geschiedenis en dichtkunst, het komt allemaal voorbij en maakt van het boek een grote ontdekkingstocht. Zelfs mijn lievelingsboek Moby Dick komt in 'Water pakken' voor. Kirsten zoekt houvast bij Moby Dick, schrijft ze, voor ze het Amelander Gat overzwemt. Herman Melville zegt in Moby Dick dat zwemmen bij rustig weer 'net zo makkelijk is voor een geoefende zwemmer als aan de wal rijden in een koets met veren.' Ook zegt Melville: 'Maar de overweldigende verlatenheid is ondraaglijk. De intense concentratie midden in die harteloze intensiteit, mijn god, wie kan dat beschrijven!' Kirsten van Santen, die kan dat!

Koop het boek in de boekhandel of bestel het via deze link.

  • Water pakken - een zwemgeschiedenis
  • Kirsten van Santen
  • ISBN 9789045044385
  • Maart 2022
  • € 21,99