Column - Enthousiast

Enthousiast. Dat ben ik graag en vaak. Enthousiasme is uiteindelijk veel lekkerder dan gemopper en commentaar. Ik moet eerlijk bekennen - en jullie kennen me niet anders - dat ik ook best wel van harte mopper en becommentarieer. Dat vind ik dan nodig, een aanvulling, een andere kijk die het vermelden waard is of het is een ordinaire ergernis die me van het hart moet. Maar niet vandaag. Vandaag overheerst enthousiasme, waarvan ik hoop dat het op jullie overslaat.

De bron van mijn enthousiasme is De Groene Harmonica, een theatervoorstelling naar aanleiding van het boek Accordion Crimes van Annie Proulx en een prachtige wisselwerking tussen verhaal en muziek. Tijdens de Kunstmaand van 2026 is de voorstelling nog drie keer te zien op Ameland, met professioneel bandoneonist en trekharmonicaspeelvrouw Jacqueline Edeling. De tekst is van mij en ik ben ook de verteller. Het is het grootste en meest bijzondere project dat ik tot nu toe gedaan heb en er zijn toch al heel wat prachtige projecten geweest en nog lopende. Dit is het meest bijzondere project, omdat uit een vaag plan ("Kunnen wij niet eens... Zullen wij... Zou het niet mooi zijn als...") een uitgewerkte voorstelling is gegroeid, waarvan de première ook nog eens buitengewoon goed is ontvangen. 

Dat tekstschrijven hield veel schrappen in, want tekst en muziek moeten samen een programma vormen van om en nabij anderhalf uur. Zonder pauze. 

De verhalen zijn avontuurlijk, ontroerend, gruwelijk, smerig en hilarisch en spelen allemaal rond de groene harmonica die van Sicilië verhuist naar Amerika en daar in diverse immigrantengemeenschappen terechtkomt. Bij de Italianen, Polen, Ieren, Mexicanen en bij de Duitsers. Ze hebben door de bank genomen de pest aan elkaar, barsten van de vooroordelen, discriminatie, uitbuiting en pesterijen. In het nieuwe land proberen ze er het beste van te maken en zonder uitzondering blijven ze generaties lang vasthouden aan wat ze kennen van thuis. Muziek blijkt de heimwee het beste te vertalen.
Onderstaande scene verhaalt over nazaten van Duitse immigranten.

Een van de kinderen stuit tijdens het opruimen van het huis op de groene harmonica. Het oude instrument van vati klinkt nog goed, maar wat moeten ze ermee? Het gaat mee en komt onderin een hutkoffer terecht. 

De harmonica verdwijnt uit beeld en vele jaren later gaat kleinzoon Rawley ernaar op zoek. Hij huurt zelfs een privé-detective in om de oude harmonica, waar zijn grootvader altijd op speelde, op te sporen. Hij zal hem nooit vinden. In 1985 organiseren Rawley en zijn vrouw een uitje naar Yellowstone Park om hun 25-jarig huwelijk te vieren. Daar laat Rawley een filmrolletje vallen, stapt erop, verliest zijn evenwicht en valt in een kokendhete bron.

Met blindgekookte ogen klautert hij daar weer uit, de huid van zijn handen als rode handschoenen achterlatend op de stenen rand, om vervolgens in een nog hetere bron te tuimelen.

Deze scene - overigens net als alle verhalen waargebeurd - heeft uiteindelijk de voorstelling niet gehaald, maar er is genoeg bizars en grappigs overgebleven. De reacties op de première waren lovend. Dit is er een van:
"Het was prachtig! Zowel het vertellen als de muziek. Het verhaal was overdonderend zo geweldadig soms, maar zo goed verteld!!! Met zo mooi gekozen muziek… ik ga zeker op 8 november weer!!! Complimenten!" 

Wie wordt daar nu niet enthousiast van!

Op 7 en 8 november mogen we weer, drie voorstellingen in twee dagen. Met een paar betoverende nummers op bandoneon, één nummer op accordeon en verder veel moois op diverse trekharmonica's. Kom allemaal kijken, dan maken we er twee prachtige avonden en een mooie middag van. En dan ben ik benieuwd of we kunnen delen in enthousiasme.

Jeanet de Jong

Als de laatste boot vertrokken is

Het boek van Afke

Een heerlijk boek vol verhalen over het échte leven op de Wadden – geschreven door NOS-presentatrice Afke Boven, opgegroeid op Ameland.

‘Het is voorbij. Je tijd op het eiland zit erop. Thuis leek er even zo ver weg. Net als werk, deadlines, rekeningen, stress, school, de was. Het leven was er meer dan goed. Maar nu wacht de terugreis. Je bent opnieuw aan boord gestapt en er is voorlopig geen weg meer terug.’

Iedereen kent het gevoel dat journalist Afke Boven beschrijft aan het begin van Als de laatste boot vertrokken is, behalve de eilanders zelf, voor wie het eilandleven het échte leven is en het vastewalbestaan de uitzondering. Maar hoe ziet dat echte leven eruit? Om een antwoord te geven op die vraag neemt Afke je mee naar het eilandleven, van de zuidelijkste punt van Texel tot aan de kop van Schiermonnikoog. Aan de hand van haar eigen ervaringen en die van anderen – van de eenzame strandjutter en de campingeigenaar tot de burgemeester en de lokale politieagent die zijn buurman op de bon moet slingeren – schetst ze een beeld van hoe er op de Wadden wordt geleefd, gelachen, gewerkt, gerouwd, getrouwd, geruzied en gefeest.

Veilig, vrij, vriendelijk, robuust, weerbarstig en woest: leven op een Waddeneiland betekent leren omgaan met sociale uitdagingen, wat de ene keer hilarische taferelen oplevert (want niets blijft geheim) en de andere keer net zo goed schrijnende situaties met zich mee brengt (want niets blijft geheim). Als de laatste boot vertrokken is biedt de lezer onvergetelijke verhalen van eigen bodem, geschreven door een bevlogen journalist die haar liefde voor de Waddeneilanden en hun unieke bewoners met iedereen wil delen. 

‘“Op een eiland heb je toch helemaal niets?” Het is misschien wel de meestgestelde vraag die ik krijg. Maar op een eiland heb je niet niets. Je hebt er alles.’

Een aanstekelijk geschreven Waddenboek van een aanstekelijke eilander en mediapersoonlijkheid

Een uniek, van binnenuit verteld verhaal over het échte leven op onze Waddeneilanden

‘Afke Boven, zelf opgegroeid op Ameland, geeft een zeldzaam inkijkje in de harten van eilanders. Ze vertellen over hun jeugd, over de gemeenschap, over hoe ze zichzelf en de anderen zien, en hoe de beperking van het leven op de zandplaat in zee ze vrijheden heeft gegeven die ze elders nooit hebben gevonden. Eilanders lijken op elkaar en in dit boek vormen ze een hechte archipel.’ Mathijs Deen

‘Een feest van herkenning. En ja: “wij eilanders zijn ongekende geluksvogels!”’ Marrit Welboren, boekhandel Nauta Boek, Texel

• Als de laatste boot vertrokken is
• Afke Boven
• Uitgeverij Meulenhoff
• ISBN 978 90 896 8369 4
• € 21,99
• 2 juni 2026

Ameland Vandaag | De wonderbaarlijke vissenregen |

 

Een mysterie of een mirakel?

Abonneer via deze link gratis op You Tube kanaal Ameland Vandaag en mis geen filmpje meer. Het filmpje is gemaakt met #LiefdevoorAmeland.

Ambla

Ambla

Na het verlies van haar dochter reist Heleen naar Ameland. Daar ontmoet ze Ambla, een kwetsbaar meisje met een bijzondere gave. Terwijl het eiland op scherp staat, raken hun levens verbonden.

Ambla speelt zich af op Ameland, waar mythen en oude tradities in het dagelijks leven verweven zijn. In de aanloop naar Sunneklaas – het geheimzinnige, typisch Amelandse Sinterklaasfeest op 5 december – worden op het eiland diverse verminkte lichamen gevonden. Een deel van de bevolking wijst naar de veertienjarige Ambla, een jong meisje dat een bijzondere gave schijnt te hebben, maar ook naar Heleen van Leeuwen, een vastelander die het meisje probeert te helpen. Terwijl commissaris Brouwer en zijn team het mysterie proberen te ontrafelen, blijkt de polarisatie op het eiland alleen maar toe te nemen, waardoor niemand zich meer veilig voelt en iedereen het volgende slachtoffer kan worden …

• Ambla
• René Molenaar
• Uitgeverij Calidris
• ISBN 9789493500228
• 16 april 2026
• € 22,50

Gemeentehuis 2024 | Kunstmaand Ameland in Ballum |

Kunstmaand in de tuin van het gemeentehuis.

Abonneer via deze link gratis op You Tube kanaal Ameland Vandaag en mis geen filmpje meer. Het filmpje is gemaakt met #LiefdevoorAmeland.

Kunstmaand Ameland | Herenwegkerk in Hollum |

Het eerste filmpje in de reeks over de tentoonstellingen op Kunstmaand Ameland.

Abonneer via deze link gratis op You Tube kanaal Ameland Vandaag en mis geen filmpje meer. Het filmpje is gemaakt met #LiefdevoorAmeland.

Noorderlicht boven Hollum | Lichtgordijnen aan de hemel van Ameland |

Noorderlicht boven Ameland.

Abonneer via deze link gratis op You Tube kanaal Ameland Vandaag en mis geen filmpje meer. Het filmpje is gemaakt met #LiefdevoorAmeland.

Wadden liefde Ameland

Wadden liefde

Word verliefd op de Wadden met de serie Waddenliefde van Susan Muskee. Elk verhaal bevat een hartverwarmende trope, een zwijmelwaardige love interest én een hoofdpersonage dat meteen je hart verovert. Deze meeslepende feelgoodromans spelen zich af op Terschelling en Ameland.

(1) Terschelling 
Valerie is geboren en getogen op Terschelling. Ze runt de souvenirwinkel die haar moeder ooit is gestart en organiseert fietstochten over het eiland. En o ja, ze is tot over haar oren verliefd op Tobias, haar buurman, beste vriend én collega. Maar een vriendschap die overgaat in liefde is iets wat alleen in boeken gebeurt, dus Valerie is mooi niet van plan om Tobias de waarheid te vertellen. Totdat galeriehoudster Nanda naar het eiland verhuist en het wel héél gezellig met Tobias heeft. Valerie had net besloten Tobias los te laten, dus voor haar is het nu echt te laat… Of toch niet?

(2) Ameland
Nienkes vriend Rens heeft voor een prikkie het vakantiehuisje van zijn oma Bep op Ameland overgenomen. Een regelrechte bouwval – vandaar de prijs. Nienke ziet de bui al hangen: met vier linkerhanden is samen verbouwen een recipe for disaster. Om nog maar te zwijgen over de druk die dat op een (toch al wankele) relatie legt. Maar aangezien de vonk ooit oversloeg op Ameland, sluiten ze een deal: één zomer lang proberen ze het vakantiehuisje op te knappen. Als dit niet lukt, gaat het terug in de verkoop. Tussen de verfblikken en badkamertegels bloeit hun liefde voor het eiland steeds meer op. En misschien ook de liefde voor elkaar…

• Wadden liefde Ameland/Terschelling
• Susan Muskee
• Uitgeverij Harlequin
• ISBN 9789402715446
• 19 juni 2024
• € 15,--

WPDetails #22

WPDetails

'WPDetails' is het personeels- en relatiemagazine van Wagenborg Passagiersdiensten. Het thema van nummer 22 heeft als thema Natuur. Op de voorkant staat een luchtfoto van het Wad met wadlopers. 

WPDetails laat de lezer in elk nummer kennismaken met een collega rederij, in dit nummer is dat Magnetic Island Ferries in Australië. 

Ger van Langen, directeur Wagenborg Passagiersdiensten, schreef het voorwoord. We hebben een grote verantwoordelijkheid, schrijft Ger, om de natuur op de eilanden in stand te houden. 

We zien de reizigers die een rol spelen in De Overtocht, De Oertocht van Omrop Fryslân in dit nummer terug. We kunnen lezen over de buckfastbij op Ameland. Op pagina 11 krijgen we een inkijkje in de positieve werking van de natuur. Op de volgende pagina's zien we de rubriek 'Testvaart', iemand van een van de eilanden vaart mee en al varende ontrolt er een gesprek over, in dit geval, de natuur, reizen en werken in het Waddengebied. In dit nummer is dat met dominee Anne-Meta Kobes-Gerritsen.

In de rubriek 'Collega's aan het woord' spreken collega's over de variaties in de jaargetijden, in de gastcolumn wordt geschreven over het 'Dochter-Vader eiland', uitstootcompesatie komt aan bod en de camping voor natuurmensen legt in een paar pagina's wat dat voor een camping is. Vogelwachters, de smid, het nieuwe 'De Kweekertjes', een column van Ger van Langen, 'In gesprek met één van de laatste walvisvaarders', De Tuin, welke evenementen sponsort Wagenborg, Natuurcentrum, Robert Pater van Staatsbosbeheer, de VVV's van Schier en Ameland en wat WPD doet voor het milieu. Er is veel te lezen in nummer 22. Dit en nog meer. 

Fabian Wildervank en Richard Thomassen vertellen over het reserveren bij de veerdienst van Wagenborg. Er staat een artikel in over Natuurmonumenten en het behoud van de mooie veelzijdige natuur van de Waddeneilanden en in de rubriek 'Vaste reiziger' staat Lida van 't Land-Overbeek op de achterkant. Zij woont op Schiermonnikoog en reist regelmatig heen en weer naar haar man die in een woonzorgcentrum in Kollum woont.

WPDetails wordt gratis huis aan huis bezorgd op de eilanden Schiermonnikoog en Ameland. Jaargang 9 nummers 22 kwam eind maart 2024 uit.

• WPDetails #22
• Uitgegeven door Wagenborg Passagiersdiensten
• Jaargang 9 - Voorjaar 2024

Kunstmaand in De Boerderij en op Roosdunen

Even op de fiets naar Ballum om daar de kunst te bekijken. 

Abonneer via deze link gratis op You Tube kanaal Ameland Vandaag en mis geen filmpje meer. Het filmpje is gemaakt met #LiefdevoorAmeland.

TE KOOP - Boeken over Ameland - 2 -

Het boek Acht eilanden in de literatuur bied ik te koop aan. Ik heb hem dubbel. Een van de acht eilanden is Ameland. Gerrit Krol schreef er een hoofdstuk over vol. En dan zijn er nog een paar uitgaven die ik aanbied. Bekijk via deze link de boeken 1 tot en met 3. 

Heb je belangstelling voor een boek dat te koop wordt aangeboden, neem dan contact op via het contactformulier rechts op dit blog, via 'opmerkingen' onder deze post of via Facebook JeanetFdeJong. 

4. Acht eilanden in de literatuur - Lees via deze link meer over dit boek. € 8,50

5. Jongensjaren van Martin Bril - Lees via deze link meer over dit boek. € 8,--

6. Ameland - Friesland in prent, proza en poëzie - Lees hier meer over deze bijzondere uitgave. € 12,--

€ 8,50

€ 8,00

€ 12,00

De Waddeneilanden

De Waddeneilanden 

In deze feestbundel heeft Gerrit Jan Zwier uit Zuidhorn zijn favoriete waddenverhalen bij elkaar gezocht.

Al sinds zijn debuut De noordkromp (1978) spelen de Waddeneilanden een voorname rol in het proza van Gerrit Jan Zwier. Voor hem zijn de eilanden, behalve vakantieoord en (soms) toevluchtsoord, een literair concept. Dat komt ervan als je al op jonge leeftijd met je ouders vakantie viert op Ameland en de andere Waddeneilanden. Al heeft hij sindsdien de reis om de aarde wel enige malen afgelegd, toch is hij de eilanden trouw gebleven. De eilanden hebben een noordelijke signatuur – misschien is dat het geheim. Het is een bundel met heerlijke verhalen geworden.

Koop het boek in de Amelander boekhandel of bestel het via deze link.

• De Waddeneilanden
• Gerrit Jan Zwier
• ISBN 9789046708057
• Uitgeverij Olympus
• 20 juni 2023
• € 17,50

Column - Verbrand

Verbrand

Het was me weer een intensieve week! Zo intensief dat ik op een van de mooie middagen onderuitzakte op de tuinstoel in mijn achtertuintje en met rondom huiselijk lawaai in slaap viel. Met de zon deels op mijn gezicht. Ik lag daar met mijn winterjas aan en capuchon op tussen de appelbloesem en het opkomende fluitenkruid. Na een tuk van tweeënhalf uur schoot ik met een lichtelijk verbrand snuitje verdwaasd mijn gele hulsten in. Rood, behalve de rechterkant van mijn gezicht. Die had in de schaduw van de capuchon gelegen en was winterwit gebleven.

Waar ben je dan zo druk mee, hoor ik u al dan niet denken. Je bent toch met pensioen? Zeker, zeker. Dat pensioen vertaalt zich naar minder dwang door verplichte activiteiten. De drukte van nu zit hem over het algemeen in bezigheden die niet moeten, maar welkom en wenselijk zijn. En evenzogoed tijd en energie kosten.

Bloesem in de achtertuin

De mooiste hommels met dikbehaarde oranje ruggetjes landen op de paardenbloemen, allerlei vliegbeestjes cirkelen rond mijn dovenetels, robertskruid en winterpostelein. Vanwege die plantjes maai ik nog niet. Daar gaat mijn tijd niet in zitten. Wel in het opnemen van tweeminuten verhalen, die na 1 juni als Busverhalen te horen zullen zijn, ook met het spelen in een nieuw groepje muzikanten en het oefenen voor de nieuwe afspraak. En in het bijeen vergaren van anekdotes en samenstellen van drie verhalen over oans moeke, die in de meivakantie verteld gaan worden in Museum Sorgdrager als ‘Verhalen bij Verborgen Schatten’. Stuk voor stuk fantastische zaken om aandacht aan te besteden.

De week was druk maar ik vond nog tijd om mijn rechterwang bij te kleuren. Het rood is weg en het wit bijgetrokken.

Jeanet de Jong
jeanet.de.jong@knid.nl
https://twitter.com/JeanetFdeJong

Tik Column in bij 'Zoeken in dit blog' of klik op Label 'column' onder dit bericht om meer columns te lezen.

Column - Berm

Berm

Het leest als uit de duim gezogen, maar het is van a tot z waar gebeurd.
Tentijde van het opknappen van mijn huisje aan de Westerlaan was de tuin een puinhoop. Er stonden bouwcontainers, de bus van de aannemer, dakpannen en ander bouwmateriaal. Dat kon, want de vorige bewoners hadden twee gemeentepaaltjes weggehaald, om van de voortuin een parkeerplaats te maken. De paaltjes lagen langs de zijkant. Ze waren wat verrot en het leek alsof ze waren aangevreten door bevers, die hier helemaal niet voorkomen. De schade aan de gemeentelijke meerpaalachtige afrastering was veroorzaakt door de kantjemaaier van de gemeente zelf. 

Toen mijn huisje klaar was kwam het project tuin aan de orde en ik benaderde de gemeente met het verzoek de twee ontbrekende palen terug te plaatsen, zodat mijn tuin weer redelijk beschermd zou zijn tegen uitwijkend en parkerend verkeer. Dat was goed, zei de gemeente toen en op een dag kwam groot materieel aanrijden. Ik was niet thuis en zag nog net dat in plaats van twee palen terugplaatsen er vier uit de grond werden getrokken, waarmee de gemeentelijke berm en ook mijn tuin een vrijplaats werd. Vanzelfsprekend belde ik met de gemeente over dit misverstand. De ambtenaar aan de andere kant van de lijn verzekerde me dat er een nieuwe visie op het inrichten van de bermen in de dorpen was en dat er een haagje zou worden geplaatst. De gemeente had daar inmiddels, het zal eind 2020 zijn geweest, een mooie machine voor paraat staan. Al wat kwam, geen gemeentewerken met mooie machine en haag. Anderhalf jaar geleden belde ik maar weer eens met de vraag wanneer het haagje geplant zou gaan worden, maar opeens bleek daar helemaal geen sprake van te zijn en was de gemeente bezig met gesprekken met dorpelingen over de inrichting van de stroken groen tussen straten en huizen.

Ondertussen zag ik af en toe een auto op mijn perk staan, met de bumber zowat tegen de gevel en zag ik allengs de conditie van de berm achteruit gaan, omdat automobilisten met een te grote snelheid de gemakkelijke weg kiezen. In plaats van rustig rijden, inhouden als er een tegenligger aankomt, jakkeren sommige chauffeurs door de smalle straten van Hollum. Nu is de Westerlaan op sommige plekken wat smal, maar diezelfde Westerlaan heeft genoeg uitwijkmogelijkheden in bestrate zijkanten en inritten waar een goed anticiperende bestuurder zijn bolide naartoe kan sturen voor een veilige doorgang van hem en zijn tegenligger. Vooral het zware verkeer is een ramp voor de bermen, die nu door het vele regenwater sompig zijn geworden. Laatst lag er een spoor van aarde van de berm van halverwege de Westerlaan tot aan de Driesprong, uitgereden door een zware machine met grote wielen en diepe profielen, die te ver naar rechts was gegaan en zodoende de halve berm uitsmeerde over de rest van de straat. Het is slechts één onzorgvuldige uitwijk die de complete berm vernielde. 

Nu het ernaar uitzag dat de paaltjes en ook de haagjes er niet zouden komen, ging ik over op plan C: stenen in de berm. Je zag ze al hier en daar in het dorp liggen, bij huizen waarin mensen wonen die ook hartzeer hebben van vernielende wielen. Tijdens een wandeling richting Reeweg was aan de zuidkant van het dorp een tuinman bezig in opdracht van een Hollumer, om stenen uit de tuin te verwijderen. De Hollumer had jaren geleden een rotstuintje aangelegd en wilde die stenen nu weer kwijt. "Mag ik er wat van hebben?" vroeg ik en dat mocht. De tuinman leverde ze, heel lief, hoogstpersoonlijk bij mij af. Dat liep nog even fout, want de groenvoorziener had gemist dat ik ondertussen naar de Westerlaan was verhuisd, zodat hij een bult stenen bij de O.P. Lapstraat afleverde, tot verbazing van de nieuwe bewoners daar. Dat werd opgelost en zo had ik wat stenen, die ik in hoopjes op afstand van elkaar in de berm voor mijn tuin legde. Overbuurman schuin tegenover had er ook een paar en hij had ze, heel rustiek, wit geschilderd.

Het ging maanden goed, tot er auto's kwamen die de stenen niet meer zagen en er overheen gingen rijden. Dat leidde tot vragen - niet over rijgedrag of vernielde de berm, wel over schade aan auto's - in de raadsvergadering.
En toen kreeg de gemeente een nieuwe handhaver. Een aardige man, zo aan de telefoon te horen en iemand die zijn werk serieus oppakt. Hij stuurde een brief dat de stenen uit de berm moesten worden verwijderd en dat als ik het niet deed de gemeente het zelf kwam doen. Nu was ik vorig jaar heel veel van huis en de vervaldatum die in de brief werd genoemd was een dag voordat ik weer thuiskwam. Ik had het bij thuiskomst niet ontwaard, maar inderdaad, de stenen waren verdwenen. Bij buurman schuin tegenover lagen ze nog, maar dat duurde nog geen week en toen waren die ook weg. Ik belde met de aardige meneer de handhaver, die ik iets minder aardig begon te vinden toen hij mij in het voorbijgaan van diefstal beschuldigde. De mannen van gemeentewerken hadden de stenen herkend als zijnde van de laatste dijkverhoging. Die stenen zou ik gejat hebben en met die actie zelfs de kustverdediging hebben ondermijnd. Feitelijk had de Hollumer van wie ik het materiaal kreeg ze jaren geleden gekocht, ze waren van ver voor de dijkverhoging en eerlijk betaald aan een bedrijf dat handelt in dit soort spul.

Het ging vooral om de veiligheid, zei de handhaver nog en bij veiligheid kan ik me wel wat voorstellen. Het is nu een paar maanden geleden dat de stenen bij mij en ook elders in het dorp uit de berm zijn gehaald en per week zie je de conditie van de bermen achteruit gaan.
Dat is op te lossen door veiliger te rijden, door gewoon als weggebruiker te anticiperen, even in te houden, uit te wijken daar waar het kan, kalm verder te gaan en door op parkeerplaatsen te parkeren in plaats van tegen de kerkmuur en in de berm tussen de bomen. Dan heb je ook meer overzicht en dat is wel zo veilig. Het staat veel mooier bovendien. De handhaver wacht een schone taak.

Jeanet de Jong
jeanet.de.jong@knid.nl

Tik Column in bij 'Zoeken in dit blog' of klik op Label 'column' onder dit bericht om meer columns te lezen.

Pieter Oberman - De man en de mythe

Piet Oberman

Hessel de Walle schreef een biografie over Piet Oberman, een verzetsman die vlakbij Dokkum wordt geboren. Oberman maakt deel uit van een welvarende familie van houthandelaars, dominees en bestuurders, met een sterk gereformeerde inslag. Hij maakt zich er los van, maar blijft er tegelijk sterk mee verbonden.
Als hij zesendertig jaar oud is, gaat hij als Friese KP-leider op 8 december 1944 zijn mannen voor bij de geslaagde kraak van de Leeuwarder gevangenis. Ze weten zonder bloedvergieten eenenvijftig mensen te bevrijden. 

Oberman toont zich in zijn leven een man met vele gezichten. Zo is hij een dwarsliggende jongeling, een avonturier, een eenling, een 'fuifnummer', populair bij de vrouwen, een snelheidsduivel op de motor en in zijn Amerikaanse sleeën, een Fries verzetsleider, een geslaagd ondernemer, een zeezeiler, een echtgenoot en vader van vier zoons.

Hoewel over de oorlogsjaren van Oberman al veel bekend is, komt in deze biografie toch veel nieuwe informatie over deze tijd naar voren. Zo wordt voor het eerst de opmars van de Canadezen naar het noorden van Friesland in april 1945 minutieus in beeld gebracht en verschaft het boek nieuwe details over het zakelijke bestaan van Oberman voor diens intrede in de KP in 1944, met name over de handel in generatorhout.

Oberman kwam na de oorlog wel op Ameland en verbleef dan in vakantiehuis de Terrorist. Dat was een barak die door de Duitse bezetter was gebouwd en na de oorlog werd gebruikt voor weduwvrouwen van verzetsmensen en hun kinderen. 

Auteur Hessel de Walle op Twitter

In 1999 maakte Omrop Fryslân een reportage over de Terrorist. Die is via deze link te bekijken.

Lees ook hier over de Terrorist, die nog steeds op Ameland staat, maar dan op een andere plek en onder een andere naam.

Het boek 'Piet Oberman - De man en de mythe' verschijnt op 18 november 2022, maar er is nu al op intekenen. Intekenen kan via deze link.

Je betaalt pas na levering van het boek, via een bijgesloten factuur. De intekenactie wordt gesloten op 10 november 2022. Wie intekent betaalt geen verzendkosten.

• Piet Oberman - De man en de mythe
• Hessel de Walle
• Uitgeverij Wijdemeer
• 18 november 2022
• € 35,--

Beleef je plezier aan dit blog en helpen de posts je op weg uitgaven over Ameland te vinden? Doneer dan op Ko-fi een kopje koffie van € 2,-- als waardering voor de blogger 💜.  Klik hier voor de link.

Dijk van een Verhaal

Dijk van een Verhaal 

Baukje Fennema, verhalen-verteller en theatermaker (ITHAKA) uit het dorpje Oostmahorn, maakte in 2017 een wandeltocht van Lauwersoog tot de Afsluitdijk. Ze noemde haar reis op de kop van de dijk, een ‘Pelgrimstocht met een knipoog’.

In de zomer van 2018, tijdens Leeuwarden-Fryslân Culturele Hoofdstad, reed ze opnieuw langs de Deltadijk, maar nu met woonwagen en tractor. Tijdens die reis vertelde ze verhalen, verwerkt in performances, die ze in 2017 had opgehaald. 

Tijdens beide reizen, te voet en met de tractor, ontstond er een verhaal in haar hoofd, wat beschreven staat in 'Dijk van een Verhaal'. Met de nodige zelfspot beschrijft ze haar tocht met drie onzichtbare reisgenoten: Bauke Scheffer, haar vader Teatse Fennema en jeugd-liefde Sjoerd Janzen. 'Dijk van een Verhaal' beschrijft een helende reis, waarin Baukje Fennema op een andere manier naar de dood leerde kijken.

Ameland komt nadrukkelijk in het boek voor. Baukje komt er regelmatig om voorstellingen te spelen, voor kinderen of volwassenen, zoals 'De Vuurtorenvrouw'. Een geweldige voorstelling die ze in 2019 in Sier aan Zee, onder het vuurtorenlicht, opvoerde en tijdens de Kunstmaand van dat jaar ook nog een paar keer in De Plaats speelde.

Lees hier over de presentatie op 4 november 2022.

Dijk van een Verhaal - Pelgrimstocht met een knipoog

• Baukje Fennema - tekst
• Susanne Dittler-Janzen - tekeningen en steendrukken
• Annet Hogenesch - fotografie 
• Uitgeverij Ithaka
• 4 november 2022
• € 25,--

Beleef je plezier aan dit blog en helpen de posts je op weg uitgaven over Ameland te vinden? Doneer dan op Ko-fi een kopje koffie van € 2,-- als waardering voor de blogger 💜.  Klik hier voor de link.

Nederland Blijvend in Verandering

Blijvend in verandering

'Nederland Blijvend in Verandering. Panorama Landschap' is een groot en dik boek over ons veranderende land. 

Nederland dankt haar huidige vorm aan grote Europese rivieren die vanuit het achterland ons land bereiken, aan de zeeën die ons omgeven, aan het landijs dat het land opstuwde en aan de ondergrond van ons land. Het huidige Nederland is een stapeling van verleden landschappen die onze omgeving hebben gemaakt tot wat die nu is. De aanblik van het landschap nu heeft ook alles te maken met wat mensen er in het verleden mee gedaan hebben. Je kunt zeggen dat het land en de mensen die er woonden in hun samenspel een geheel eigen karakter en identiteit hebben ontwikkeld, alsof hun lot verbonden was. Inventief, met hun gebruikelijk pragmatisme en ondernemerszin, grepen de inwoners van ons land in het verleden al naar hun gereedschap en wierpen dijken op, ontgonnen natte gebieden en creëerden nieuw land. Op die manier onderhandelden ze met het land en het water, waar de grenzen zouden liggen van hun leefwereld. 

In dit boek geven we een brede kijk op het diverse en contrastrijke Nederlandse landschap door de eeuwen heen. We beschrijven in detail de ontstaansgeschiedenis en de karakterisering van de verschillende landschappen die Nederland rijk is. Het boek begeleidt je door de veranderingen heen en geeft een perspectief op de toekomst. Want Nederland is nooit af en we moeten nog heel wat ondernemen willen we, opnieuw, aan alle behoeften van Nederlanders in de 21e eeuw tegemoetkomen.

Het boek is gemaakt in samenwerking met Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed.

Ameland komt voor in het hoofdstuk over Strandwal- en duinenlandschap.

• Nederland Blijvend in Verandering - Panorama Landschap
• Jolanda Bos
• BLKVLD Uitgevers
• ISBN 9789492940254
• Mei 2022
• € 24,95

WPDetails #17

'WPDetails' is het personeels- en relatiemagazine van Wagenborg Passagiersdiensten. Het thema van nummer 17 is Stromingen. 

Het is een interessant nummer over stromingen die leiden tot verhalen. Directeur Wagenborg Passagiersdiensten noemt in zijn voorwoord de Waddenzee drukker dan de Kalverstraat op zaterdagmiddag. Het is een dynamiek van jewelste, zegt Van Langen. Hij benoemt de miljoenen vogels, de ontelbare schaaldieren en overige bewoners van het Wad. Ook heeft hij het over de waterbewegingen, het getij en de toeristenstroom. WPDetails staat vol verhalen vanuit verschillende gezichtspunten. Reizigers, medewerkers van de VVV's van Ameland en Schiermonnikoog, medewerkers van Wagenborg, collega rederij Caledonian MacBrayne van Schotland, ondernemers, kunstenaars en vogelaars komen aan het woord. 

In een blad over stromingen kan de TidalKite natuurlijk niet ontbreken en dat doet hij dan ook niet. Vier TidalKites leveren net zoveel stroom als het zonnepark op het vliegveld van Ameland. Dat belooft een interessante proef. In de zomer van 2024  kan het systeem gaan draaien. Uniek in de wereld. Wagenborg vult ook een pagina met cijfers en feiten en een pagina met data van Veerbootcafé's op Schier en Ameland. Interessante, nuttige en leuke informatie om te lezen.

WPDetails wordt gratis huis aan huis bezorgd op de eilanden Schiermonnikoog en Ameland.

• WPDetails #17
• Uitgegeven door Wagenborg Passagiersdiensten
• Jaargang 7 - April 2022

Toerisme en recreatie op de Waddeneilanden

Toerisme en recreatie

'Toerisme en recreatie op de Waddeneilanden - Verkenning van verdringingseffecten' is een quickscan naar onderzoekswensen vanuit een bestuurlijk eilandeer perspectief. Ondermeer het verdwijnen van caravans op Boomhiemke en de verroompotting van het eiland komen aan bod.

Het rapport is via deze link digitaal te lezen.

• Toerisme en recreatie op de Waddeneilanden - Verkenning van verdringingseffecten
• John Dagevos en Meindert Schroor
• Uitgegeven door de Waddenacademie
• ISBN 978 94 90289 62 1
• April 2022

Beleef je plezier aan dit blog en helpen de posts je op weg uitgaven over Ameland te vinden? Doneer dan op Ko-fi een kopje koffie van € 2,-- als waardering voor de blogger 💜.  Klik hier voor de link.

Water pakken

Water pakken

'Water pakken - een zwemgeschiedenis' is een boek van cultureel antropoloog Kirsten van Santen, kunstredacteur bij de Leeuwarder Courant en Dagblad van het Noorden. Het is het eerste Nederlandse literaire zwemboek en een persoonlijke zwembiografie, een ode aan het water én een verkenning van zwemwaters in Nederland. 

Wie zwemt, bevrijdt zich van de dagelijkse beslommeringen. In die zin is zwemmen een ontsnapping en zijn zwemmers vrije geesten die zich in een betoverend en bij vlagen angstaanjagend parallel universum begeven waarin alles vloeibaar wordt. 

In 'Water pakken' zwemt Kirsten van Santen kriskras door Nederland, van chloorbaden, via rivieren en plassen naar de open zee, op zoek naar badgasten, waterwezens en vergeten zwemhelden. Ze verkent de culturele betekenis van zwemmen in een land dat voor een groot deel onder de zeespiegel ligt. Tijdens haar zoektocht treft ze gelijkgestemden, van Amsterdamse wedstrijdzwemmers tot Zeeuwse wildzwemmers, poedelnaakte dichters en bijna verdronken schrijvers die over hun relatie met het water vertellen. 

Kirsten zwemt voor en door het boek en maakt in het allerlaatste hoofdstuk de oversteek van het Amelander Gat, van Terschelling naar Ameland. Ze noemt het 'De Grote Oversteek' en zwemt bij Harlingen in de Waddenzee om te trainen. Het is vanwege die oversteek dat dit boek in het Ameland Boeken blog past, al speelt Ameland niet zo'n heel grote rol in het verhaal. Het is het eindpunt van de oversteek, Kirsten ziet de vuurtoren, de duinen en als ze dichtbij genoeg is ook de mensen op het strand. 

Zelf plons ik regelmatig in datzelfde Amelander Gat, aan de Amelander kant, ter hoogte van de Badweg en Sierdsmoaispâd. Daar is het doorgaans rustig en word je niet bedwelmd door walmen zonnebrand en patat, daar regent het net iets harder, is het net iets kouder en zijn de golven net iets hoger dan op het badstrand. Het is er veiliger dan op het Suudwest, met z'n kolkjes diep, maar er is geen strandwacht. Bij Sierdsmoaispâd ben je op jezelf aangewezen. Vol bewondering lees ik wat Kirsten kan en doet.

Ze schrijft over prachtige plekjes en gevaarlijke 'wasmachines'. Haar 'Water pakken' werd geen zwemalmanak maar een boek vol zwemavonturen, gelardeerd met citaten uit de wereldliteratuur en vol met zinnen uit boeken, gedichten en verhalen van Nederlandse schrijvers. Psychologie, geschiedenis en dichtkunst, het komt allemaal voorbij en maakt van het boek een grote ontdekkingstocht. Zelfs mijn lievelingsboek Moby Dick komt in 'Water pakken' voor. Kirsten zoekt houvast bij Moby Dick, schrijft ze, voor ze het Amelander Gat overzwemt. Herman Melville zegt in Moby Dick dat zwemmen bij rustig weer 'net zo makkelijk is voor een geoefende zwemmer als aan de wal rijden in een koets met veren.' Ook zegt Melville: 'Maar de overweldigende verlatenheid is ondraaglijk. De intense concentratie midden in die harteloze intensiteit, mijn god, wie kan dat beschrijven!' Kirsten van Santen, die kan dat!

Koop het boek in de boekhandel of bestel het via deze link.

• Water pakken - een zwemgeschiedenis
• Kirsten van Santen
• ISBN 9789045044385
• Maart 2022
• € 21,99