Van schets tot ets

Van schets tot ets

'Van schets tot ets' is een boek over kunstenaar Johan Hemkes. Hij was etseer en kwam ook wel op Ameland. In het boek staan verschillende etsen met afbeeldingen van Ameland. Vissers, duinen, een bom op de ree. De ets van het vissersschip heet 'Op de rede Ameland'. Hij maakte hem in 1976 in een oplage van 100 stuks. Gemeente Ameland heeft enkele etsen van Hemkes in het bezit. Met enige regelmaat zijn ze in de gangen van het gemeentehuis te zien.

• Van schets tot ets
• Johan Hemkes
• Uitgeverij Lykele Jansma Buitenpost
• 1980

Op de rede Ameland

Verdwenen plekjes

Verdwenen plekjes

'Verdwenen plekjes: Ameland 1945-1980' is een boekje van Jaap Bouwman. Het werd in 1980 uitgegeven door Technipress Groningen. Epke van der Geest uit Nes werkte met Bouwman samen en redigeerde de tekst. Het beeldmateriaal kwam uit het prentbriefkaarten archief van Bouwman, werden door Klaas Hesselink gemaakt of kwamen uit het gemeentearchief van Ameland. 

Het is een boekje met veel foto's en foto-onderschriften. Bouwman herinnert ons aan de slagzinnen waarmee de VVV mensen naar het eiland probeert te krijgen. 'Ameland Waddendiamant' is er zo een en Bruin verbrand op Ameland' werd ook gebruikt. De uitgave van Bouwman uit Groningen, die zelf een vakantiehuis op een duin bij Nes bezat, geeft een mooi beeld van he naoorlogse eiland en de tijd dat vol werd ingezet op het toerisme. Mooi is de foto van De Terrorist, het vakantiehuis in de duinen bij Nes, dat door de Stichting '40-'45 werd beheerd. Gezinnen waarvan een gezinslid was omgekomen na verzetsdaden mochten daar een vakantie doorbrengen. In 2023 bouwde het Fries Museum in Leeuwarden De Terrorist na en besteedde in de afdeling Fries Verzetsmuseum, dat in het Fries Museum is opgenomen, veel aandacht aan deze bijzondere vakantieaccommodatie.

De uitgave staat op Vraag & Ameland tweedehands te koop. Klik hier om dat advertentietje te bekijken.

• Verdwenen plekjes... Ameland 1945-1980
• Jaap Bouwman
• Uitgeverij Technipress Groningen
• 1980

It Gouden Skaakspul

It Gouden Skaakspul

‘It Gouden Skaakspul – Folksferhalen fan Steven de Bruin’ is een 340 pagina’s  pil vol met Friese volksverhalen. Er staan ook enkele Amelander verhalen in, zoals Hûs op it Amelân troch in geast ôfbrutsen, De slepers op it Amelân, It lyk sûnder holle en In Ameland in Syna. Steven de Bruin was de meesterverteller en Ype Poortinga tekende de verhalen op in het Fries.

Hubertus de Jong maakte de tekeningen.

• Auteur Ype Poortinga
• Publicatie van de Fryske Akademy te Leeuwarden
• Uitgegeven door Bosch & Keuning Baarn en De Tille in Leeuwarden 
• ISBN 90 246 4364 3
• 1980

Moord en doodslag in Friesland

'Heb je 't gehoord?  - er is een vermoord!' Een van de verhalen gaat over Ameland. Niet dat moord op Ameland jaarlijkse praktijk is, maar in dit boek 'Moord en doodslag in Friesland' staat er wel een. Een dominee, die eerder in Nes had gestaan, kwam in 1931 met zijn jonge vrouw naar het eiland. Daar verdronk de vrouw jammerlijk en na onderzoek werd de echtgenoot beschuldigd van moord. Dominee is kennelijk een gevaarlijk beroep, want er staan meer moordende dominees in het boek. Een van de verhalen gaat over een moordzaak op Schiermonnikoog: 'Het lijk in de put op Schiermonnikoog'. De galg, arsenicum, een beestachtige moord, moord tijdens het schaatsen, de woede van de bakkersknecht, alcohol, spoorloos verdwenen, hallucinatie; het komt allemaal voorbij. De schrijver was verslaggever bij de Arrondissementsrechtbank en het Gerechtshof in Leeuwarden. 

Op Vraag & Aanbod Ameland staat een exemplaar te koop.

• Moord en doodslag in Friesland
• Fenny L. Schoustra
• Uitgegeven door Friese Pers in Leeuwarden
• ISBN 90 330 1300 2
• 1979

De ramp van Ameland

De ramp van Ameland

Fotoboekje over de ramp met de paardenreddingbootpaarden, met foto's van Hiekje Bruin-Rozema.

Het boekje is anno 2021 in het tweedehands circuit nog wel te bemachtigen.

• De ramp van Ameland
• Uitgeverij At See te Dokkum
• 1979

 

Witboek Friesland

Witboek

'Witboek Friesland - februari '79' gaat over de sneeuwrijke winter van 1979. Met vele foto's van Frans Andringa van de barre winterweek van 13 tot 21 februari 1979. 

Een van de foto's is van de vierjarige Pieter de Boer, die met de helikopter naar Ameland werd gevlogen. Door de week verbleef hij in het doveninstituut in haren. Pieter werd als 'noodgeval' beschouwd en overgevlogen.

• Witboek Friesland
• Klaas Jansma en Lutsen Kooistra
• Uitgeverij De Tille/ Friesch Dagblad
• ISBN 9070010828
• 1979

Leven op het wad

Leven op het wad

De Waddeneilanden zijn unieke gebieden, vinden de samenstellers van dit boek. Je vindt er zeehonden, schelpdieren en vele vogelsoorten, die er rusten op weg naar het Noorden of Zuiden. Overal hoor en ruik je de zee. Sietse van der Hoek en Theo Kampa proberen het eilandgevoel te vangen.

Over Ameland: Stralend wit strand, bos en heide, schilderachtige dorpjes, duizenden vogels en negentig kilometer fietspad. Dát is Ameland. Zwemmen, zonnen, ballen, vliegeren, zandkasteel en bouwen; het hoort bij een vakantie op de Wadden.

• Leven op het wad
• Sietse van der Hoek tekst en Theo Kampa foto’s
• Uitgeverij Unieboek Bussum/ De Boer Maritiem
• ISBN 9022811174/ 9789022811177
• € 32,50
• 1979

Koop het in de Amelander boekhandel of bestel het via deze link.

De Amelander paardenreddingboot

De Amelandsche Vasten

De facsimile van 1979

De Amelandse Vasten is voor het eerst uitgebracht in 1768. Het is een boekje van 27 pagina's. Het boekje is in 1979 herdrukt door Adsee, Ad. C. de Haan.

Over het afgelegen eiland dat nog geheel katholiek was.

De herdruk is antiquarisch nog te koop.

• De Amelandsche Vasten
• ISBN 9064181004

Het boekje uit 1768

Honderd jaar kerk aan het Burepad

Honderd jaar kerk aan het burepad

Het eeuwfeest van kerk van de Sint Clemensparochiekerk van Ameland was een goede aanleiding een boekje uit te geven over honderd jaar parochieleven. De parochie gaf het zelf uit en vond in Ben Edes uit Nes de schrijver. Hij beschrijft de bouwpastoor, de bouwmeester en de bouwgeschiedenis en omschrijft het interieur, het kor, de school en de kerk in oorlogstijd.

Het boek is anno 2021 in het tweedehands circuit nog te koop.

• Honderd jaar kerk aan het Burepad
• Ben Edes
• Uitgever Sint Clemensparochie Nes
• 1979

Honderd jaar Friese Landbouw

Honderd jaar Friese Landbouw

'Honderd jaar Friese Landbouw - De zeventiger jaren van de 19e eeuw tot die van de 20e eeuw' is een lijvig werk van bijna 400 pagina's dik, met vele foto's en schilderijen. 

Van Ameland wordt onder meer de droge zomer van 1976 beschreven; het eiland als rampgebied. De weilanden leken dorre steppen en van Friesland was Ameland het ergste door de droogte getroffen. Beregenen was niet mogelijk, vanwege de beperkte zoetwatervoorraad. Alle 85 boeren van het eiland waren erbij betrokken. De boeren hadden destijds gemiddeld 25 stuks vee. De beesten werden in die droge zomer de duinen in gejaagd, om in het helmgras te grazen. Ook liep er veel veel los in de bermen, om daar het laatste gras te vreten. De zuivelproductie van de Hollumer melkfabriek liep met sprongen terug, want de dieren leverden minder melk. Voor de twintig personeelsleden werd werktijdverkorting aangevraagd en men vreesde zelfs voor het voortbestaan van de coöperatieve zuivelfabriek. 

De rampsituatie noopte menig boer een deel van zijn veestapel van de hand te doen en de boeren die hun vee hielden maakten zich zorgen over de beperkte wintervoorraad veevoer. Velen hadden in september van dat jaar hun ruwvoervoorraad al opgebruikt. Op 10 augustus kwam zelfs minister Van der Stee naar Ameland om met de boeren te praten, maar voor een redelijke bijdrage in de kosten hield deze minister de hand op de knip. Hij wilde alleen transportkosten en extra ruwvoer vergoeden voor het bedrag van f 100.000,--. De schade op het eiland was een half miljoen en de Amelander boeren hoopten dat de minister de helft daarvan zou bijdragen. Dat ging dus niet door. Pas begin september begon het weer te regenen, na een lange droge zomer. De grasgroei herstelde zich langzaam. 

Het is een bijzonder mooi boek dat verschillende aspecten van de landbouwsector in de provincie belicht. Fraai geïllustreerd bovendien.

Dit boek is nu (2022) alleen nog tweedehands te bemachtigen. 

• Honderd jaar Friese Landbouw - De zeventiger jaren van de 19e eeuw tot die van de 20e eeuw
• Pieter Terpstra
• Uitgeverij M.A. van Seijen
• 1978