De kerk in het bosch bij Balm

'De kerk in het bosch bij Balm'

'De kerk in het bosch bij Balm' is geschreven door Douwe de Boer. Het is een dun boekje, 39 pagina's, met tekst en foto's van het kerkje bij Ballum, waarvan funderingen werden gevonden. De opgravingen en de geschiednis van de kerk worden beschreven. Tekeningen geven een beeld van het grondplan van het kerkje. In het boekje staat ook een stamboom van de Cammingha's. Het kerkje waarvan de resten werden gevonden behoorden bij het slot van de Cammingha's. Op het kerkhof in Ballum, waar het baarhuisje staat met de steen van Wytso en Hayo van Cammingha, is de contour van het kerkje aangegeven via een schelpenpad.

Het oude baarhuisje werd in 1980 op initiatief van Douwe de Boer, die destijds als directeur gemeentewerken bij de gemeente werkte, afgebroken en iets groter herbouwd. Het baarhuisje werd en wordt nog steeds gebruikt als stalling voor diverse materialen. In de oude situatie stonden die deels op de monumentale grafsteen. Sinds de verbouwing is er genoeg ruimte en wordt de steen behoedt voor betreding. In datzelfde jaar schreef Douwe de Boer het boekje, waarin hij schrijft over de steen en waar veel informatie in staat over de monumentale preekstoel van de hervormde aan de Camminghastraat. Die preekstoel stond in de 18e eeuw en eerste deel van de 19e eeuw in het kerkje dat op de begraafplaats van Ballum stond, tot 1838. De fundering ligt nog in de bodem en die is zichtbaar gemaakt met een schelpenpaadje in de vorm van de kerk. Dat was de kerk waar de steen van de Cammingha's lag. De preekstoel, in 1604 gemaakt door meesterbouwmeester Claes Jelles, verhuisde naar de nieuwe hervormde kerk in de Camminghastraat.

• De kerk in het bosch bij Balm
• Douwe de Boer
• 1980

Ik ga naar Ameland - Imca Marina

 

• Ik ga naar Ameland
• Imca Marina
• 1980

Flora en Fauna van de Engelsmanplaat

'Flora en Fauna van de Engelsmanplaat' is Mededeling nr. 5 van de werkgroep Waddengebied. 

De Waddenzee is een bijzonder gebied, soms zo lieflijk en dan weer meedogenloos ruw. Het is een puur natuurgebied in al zijn stemmingen. Temidden van dit grootse geheel ligt de Engelsmanplaat; niet zomaar toevallig tussen Ameland en Schiermonnikoog, maar nauwkeurig bepaald door het samenspel van stormen, branding, eb - en vloedstromen.  

Flora en Fauna van de Engelsmanplaat is in het tweedehands circuit nog wel te verkrijgen.

• Flora en Fauna van de Engelsmanplaat
• R. Mes, R. Schukard en H. Smit
• Uitgegeven door Stichting Veth tot steun aan Waddenonderzoek, Leiden
• 1980

 

Van schets tot ets

Van schets tot ets

'Van schets tot ets' is een boek over kunstenaar Johan Hemkes. Hij was etseer en kwam ook wel op Ameland. In het boek staan verschillende etsen met afbeeldingen van Ameland. Vissers, duinen, een bom op de ree. De ets van het vissersschip heet 'Op de rede Ameland'. Hij maakte hem in 1976 in een oplage van 100 stuks. Gemeente Ameland heeft enkele etsen van Hemkes in het bezit. Met enige regelmaat zijn ze in de gangen van het gemeentehuis te zien.

• Van schets tot ets
• Johan Hemkes
• Uitgeverij Lykele Jansma Buitenpost
• 1980

Op de rede Ameland

Verdwenen plekjes

Verdwenen plekjes

'Verdwenen plekjes: Ameland 1945-1980' is een boekje van Jaap Bouwman. Het werd in 1980 uitgegeven door Technipress Groningen. Epke van der Geest uit Nes werkte met Bouwman samen en redigeerde de tekst. Het beeldmateriaal kwam uit het prentbriefkaarten archief van Bouwman, werden door Klaas Hesselink gemaakt of kwamen uit het gemeentearchief van Ameland. 

Het is een boekje met veel foto's en foto-onderschriften. Bouwman herinnert ons aan de slagzinnen waarmee de VVV mensen naar het eiland probeert te krijgen. 'Ameland Waddendiamant' is er zo een en Bruin verbrand op Ameland' werd ook gebruikt. De uitgave van Bouwman uit Groningen, die zelf een vakantiehuis op een duin bij Nes bezat, geeft een mooi beeld van he naoorlogse eiland en de tijd dat vol werd ingezet op het toerisme. Mooi is de foto van De Terrorist, het vakantiehuis in de duinen bij Nes, dat door de Stichting '40-'45 werd beheerd. Gezinnen waarvan een gezinslid was omgekomen na verzetsdaden mochten daar een vakantie doorbrengen. In 2023 bouwde het Fries Museum in Leeuwarden De Terrorist na en besteedde in de afdeling Fries Verzetsmuseum, dat in het Fries Museum is opgenomen, veel aandacht aan deze bijzondere vakantieaccommodatie.

De uitgave staat op Vraag & Ameland tweedehands te koop. Klik hier om dat advertentietje te bekijken.

• Verdwenen plekjes... Ameland 1945-1980
• Jaap Bouwman
• Uitgeverij Technipress Groningen
• 1980

It Gouden Skaakspul

It Gouden Skaakspul

‘It Gouden Skaakspul – Folksferhalen fan Steven de Bruin’ is een 340 pagina’s  pil vol met Friese volksverhalen. Er staan ook enkele Amelander verhalen in, zoals Hûs op it Amelân troch in geast ôfbrutsen, De slepers op it Amelân, It lyk sûnder holle en In Ameland in Syna. Steven de Bruin was de meesterverteller en Ype Poortinga tekende de verhalen op in het Fries.

Hubertus de Jong maakte de tekeningen.

• Auteur Ype Poortinga
• Publicatie van de Fryske Akademy te Leeuwarden
• Uitgegeven door Bosch & Keuning Baarn en De Tille in Leeuwarden 
• ISBN 90 246 4364 3
• 1980

Moord en doodslag in Friesland

'Heb je 't gehoord?  - er is een vermoord!' Een van de verhalen gaat over Ameland. Niet dat moord op Ameland jaarlijkse praktijk is, maar in dit boek 'Moord en doodslag in Friesland' staat er wel een. Een dominee, die eerder in Nes had gestaan, kwam in 1931 met zijn jonge vrouw naar het eiland. Daar verdronk de vrouw jammerlijk en na onderzoek werd de echtgenoot beschuldigd van moord. Dominee is kennelijk een gevaarlijk beroep, want er staan meer moordende dominees in het boek. Een van de verhalen gaat over een moordzaak op Schiermonnikoog: 'Het lijk in de put op Schiermonnikoog'. De galg, arsenicum, een beestachtige moord, moord tijdens het schaatsen, de woede van de bakkersknecht, alcohol, spoorloos verdwenen, hallucinatie; het komt allemaal voorbij. De schrijver was verslaggever bij de Arrondissementsrechtbank en het Gerechtshof in Leeuwarden. 

Op Vraag & Aanbod Ameland staat een exemplaar te koop.

• Moord en doodslag in Friesland
• Fenny L. Schoustra
• Uitgegeven door Friese Pers in Leeuwarden
• ISBN 90 330 1300 2
• 1979

De ramp van Ameland

De ramp van Ameland

Fotoboekje over de ramp met de paardenreddingbootpaarden, met foto's van Hiekje Bruin-Rozema.

Het boekje is anno 2021 in het tweedehands circuit nog wel te bemachtigen.

• De ramp van Ameland
• Uitgeverij At See te Dokkum
• 1979

 

Witboek Friesland

Witboek

'Witboek Friesland - februari '79' gaat over de sneeuwrijke winter van 1979. Met vele foto's van Frans Andringa van de barre winterweek van 13 tot 21 februari 1979. 

Een van de foto's is van de vierjarige Pieter de Boer, die met de helikopter naar Ameland werd gevlogen. Door de week verbleef hij in het doveninstituut in haren. Pieter werd als 'noodgeval' beschouwd en overgevlogen.

• Witboek Friesland
• Klaas Jansma en Lutsen Kooistra
• Uitgeverij De Tille/ Friesch Dagblad
• ISBN 9070010828
• 1979

Leven op het wad

Leven op het wad

De Waddeneilanden zijn unieke gebieden, vinden de samenstellers van dit boek. Je vindt er zeehonden, schelpdieren en vele vogelsoorten, die er rusten op weg naar het Noorden of Zuiden. Overal hoor en ruik je de zee. Sietse van der Hoek en Theo Kampa proberen het eilandgevoel te vangen.

Over Ameland: Stralend wit strand, bos en heide, schilderachtige dorpjes, duizenden vogels en negentig kilometer fietspad. Dát is Ameland. Zwemmen, zonnen, ballen, vliegeren, zandkasteel en bouwen; het hoort bij een vakantie op de Wadden.

• Leven op het wad
• Sietse van der Hoek tekst en Theo Kampa foto’s
• Uitgeverij Unieboek Bussum/ De Boer Maritiem
• ISBN 9022811174/ 9789022811177
• € 32,50
• 1979

Koop het in de Amelander boekhandel of bestel het via deze link.

De Amelander paardenreddingboot