ANWB Waterkampioen No 12 gaat met het artikel 'Ter walvisvaart' op zoek naar een vergeten zeeheld. Dat moet Hidde Dirks Kat zijn, de commandeur ter walvisvaart. De schrijver en fotograaf van het artikel komen in Museum Sorgdrager terecht, een voormalige commandeurswoning, en spreken met Pieter Jan Borsch. Hij vertelt over de bloeitijd van de walvisvaarders en waarom die op Ameland nog meer bloeide dan op de andere eilanden en het vasteland. Het was de tijd van de Engelse oorlogen en Ameland had lange tijd een vrijbrief. Jan en Richard, schrijver en fotograaf, gaan ook het kerkhof op en vergapen zich aan het iele steentje, het paaltje, dat op Kat zijn graf staat. Heel wat anders dan de mooie stenen van Barent Hansz en Hans Barendsz. De nabestaanden hebben er waarschijnlijk niet veel geld aan willen spenderen, zegt Pieter Jan, en dat terwijl het wel een rijke familie was. Ook moeten schrijver en zijn maat lachen om het Italiaans eethuis, dat de naam draagt van de commandeur die in bittere kou moest zien te overleven op bessen en mosselen.
Het is een mooi artikel geworden, informatief en geestig geschreven.
- ANWB Waterkampioen - Ter walvisvaart
- Jan Briek - Tekst
- Richard de Jong - Foto's
- 26 juni 1998
- f 8,95
.jpg)
Cultuurhistorisch Museum Sorgdrager gaf een boek uit over de Amelanders Hidde Kat en Marten Jansen. Het betreft een herdruk van de dagboeken van deze twee walvisvaarders. De dagboekfragmenten zijn aangevuld met enkele artikelen over Amelanders en de walvisvaart.
Marten Jansen voer als commandeur op Het Witte Paard en ging in 1777 vanuit Hamburg de walvissen achterna. Commandeur Kat zeilde met de brik De Juffrouw Klara vanuit Hamburg naar Groenland. Kat en Jansen vertellen hoe ze in het ijs vast kwamen te zitten en een voettocht over ijs naar de bewoonde wereld maakten. Kat vertrok in maart 1777 en kon in september 1778 zijn vrouw en kind op Ameland weer in de armen sluiten. Jansen vertok in april 1777 en keerde een jaar later in mei terug.