zondag 29 mei 2022

Column - Bultrug

Bultrug
Vanmorgen kreeg ik aan boord van de Sier, op weg van Nes naar Holwerd, helemaal onverwacht een cadeautje van dochter C. Ik kreeg het min of meer als troost voor het niet doorgaan van de vakantie naar Finland en Noorwegen, met een stop op de Lofoten en een walvissafari vanuit Andenes. De vakantie zou 7 juni beginnen en moest te elfder ure om meer dan vervelende reden worden afgelast. 

Wat ik kreeg was een wonderschoon boek, dat 'Het lied van de bultrug', heet. Dat zou de walvis zijn waarop ik kans maakte hem ter hoogte van de Lofoten in de Noorse Zee tegen te komen. Misschien ook de orka, maar dat is niet mijn lievelingswalvis. Dat is de potvis en die had ik er met een beetje geluk kunnen aantreffen. Ook de bultrug is een favoriet. Het is de mooiste zanger onder de walvissen en, met zijn karakteristieke en decoratieve groeven in de kinzak, een schoonheid. De grootste van allemaal, de blauwe vinvis, zou ik ook heel graag nog eens zien, maar daar had ik in de noordelijke wateren minder kans op gemaakt.

De bultrug dus. In oktober 2009 zag ik een gestrand exemplaar op het Suudwest. Een prachtig dier, zelfs het in elkaar gezakte exemplaar op de vloedlijn. Laat staan hoe mooi hij in zijn element moet zijn. Het cadeauboek eindigt met een gestrande bultrug. Onwaarschijnlijk mooie illustraties staan naast poëtische teksten. Het is een ode aan de bultrug, aan zijn leven, zijn trektocht, zijn zang en zijn liefde. De bultrug, die uiteindelijk als oudje een verkeerde afslag neemt in de mist, heeft tijdens zijn leven een wijfje ontmoet en met haar een jong gemaakt, heeft gedoken en inktvissen in zijn grote bek gevist, gezongen en ook gesprongen voor mensen die in boten stapten om walvissen te spotten. Naast de teksten staan coördinaten, zodat je als lezer de route van deze bultrug kunt volgen. Hij begint in de buurt van Spitsbergen. Zuidelijker, in warmer water, wordt het jong Herman Melville geboren. De bultrug zwemt, eet, zingt en springt. "De zee trekt aan mij, leidt mij de weg naar licht en naar donker, ik ben een walvis op weg naar niets, ik kan overal naartoe."

Wie van mooie taal en tekeningen en van walvissen houdt, vindt dit boek nu in de boekhandel. Wat het kost weet ik niet, ik kreeg het immers cadeau. Ik ben er heel, heel erg blij mee en toch wenste ik dat de omstandigheden anders waren en dat het niet nodig was geweest om dit boek te geven.

"Er bestaat geen mooiere laatste buiging naar het publiek dan het lome, rustige opheffen, omklappen en omlaag verdwijnen van een bultrugstaart in het water. Daarna valt het doek." Bruno Vergauwen schilderde de mooiste bultruggen ooit en Wim Opbrouck schreef de fijnste en ontroerendste teksten. 

Het motto voorin het boek: "Het onweerstaanbare, vreeswekkende mysterie". Dat vat het wel zo'n beetje samen.

Jeanet de Jong

woensdag 25 mei 2022

Ut Moaiste Woa'd - Sangerech

Sangerech

Licht aangebrande melk, zeurderig (ook van pijn), zangerig (van praten).

Klik op moaiste woa'd bij 'Labels' en je krijgt alle moaiste woa'den die tot nu toe zijn gepubliceerd te zien.
Klik op 'geen opmerkingen' onder deze post als je een reactie wilt plaatsen. Na jouw reactie komt daar dan '1 opmerking' te staan. Daar kan ik of kunnen anderen dan weer op reageren.

maandag 23 mei 2022

Nederland Blijvend in Verandering

Blijvend in verandering
'Nederland Blijvend in Verandering. Panorama Landschap' is een groot en dik boek over ons veranderende land. 

Nederland dankt haar huidige vorm aan grote Europese rivieren die vanuit het achterland ons land bereiken, aan de zeeën die ons omgeven, aan het landijs dat het land opstuwde en aan de ondergrond van ons land. Het huidige Nederland is een stapeling van verleden landschappen die onze omgeving hebben gemaakt tot wat die nu is. De aanblik van het landschap nu heeft ook alles te maken met wat mensen er in het verleden mee gedaan hebben. Je kunt zeggen dat het land en de mensen die er woonden in hun samenspel een geheel eigen karakter en identiteit hebben ontwikkeld, alsof hun lot verbonden was. Inventief, met hun gebruikelijk pragmatisme en ondernemerszin, grepen de inwoners van ons land in het verleden al naar hun gereedschap en wierpen dijken op, ontgonnen natte gebieden en creëerden nieuw land. Op die manier onderhandelden ze met het land en het water, waar de grenzen zouden liggen van hun leefwereld. 

In dit boek geven we een brede kijk op het diverse en contrastrijke Nederlandse landschap door de eeuwen heen. We beschrijven in detail de ontstaansgeschiedenis en de karakterisering van de verschillende landschappen die Nederland rijk is. Het boek begeleidt je door de veranderingen heen en geeft een perspectief op de toekomst. Want Nederland is nooit af en we moeten nog heel wat ondernemen willen we, opnieuw, aan alle behoeften van Nederlanders in de 21e eeuw tegemoetkomen.

Het boek is gemaakt in samenwerking met Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed.

Ameland komt voor in het hoofdstuk over Strandwal- en duinenlandschap.

  • Nederland Blijvend in Verandering - Panorama Landschap
  • Jolanda Bos
  • BLKVLD Uitgevers
  • ISBN 9789492940254
  • Mei 2022
  • € 24,95

zaterdag 21 mei 2022

Column - Ratten

"Ratten jagen gevangenen uit de cel". Dat staat in het Dagblad van het Noorden van zaterdag 21 mei. Ik zit in Veendam en lees het Groninger broertje van de Leeuwarder Courant. Op pagina 5 staat het berichtje over de rattenplaag en de tijdelijke verhuizing van de gevangenen naar Assen en Leeuwarden. "Amsterdam schijnt ook nogal last te hebben van ratten", zegt C uit Veendam. "Dat heeft Amsterdam al heel lang", zeg ik, "en ook van muizen".

Zo'n veertig jaar geleden nuttigde ik eens in goed gezelschap een ontbijtje in het Americain, dat hotel en restaurant van faam aan het Leidseplein. Het ontbijtje was top en de entourage subliem, tot ik een muis ontwaarde die vanuit de keuken onder de tafeltjes schoot en uit het zicht verdween. De gerant verblikte of verbloosde niet toen ik er bij hem melding van maakte. Ik dacht dat hij dacht dat ik vanwege die muis aasde op korting op de toast en het gekookte eitje, maar nu denk ik dat hij dat helemaal niet dacht. Nu denk ik dat hij zo klaar was met die muizen dat hij er niets meer over wilde horen en er ook niet meer aan wilde denken. Zoals kleine kinderen dat kunnen als ze verstoppertje spelen, als ze hun handen voor de ogen houden onder het mom van: als ik jou niet zie, zie jij mij ook niet. Veertig jaar na dato snap ik eindelijk die gerant.

Voor de gevangenen is het allemaal niet zo heel erg. Het was nou niet dat de ratten al aan hun tenen knabbelden. Ze moesten alleen even verkassen voor de duur van de bestrijding van de plaag.

Jeanet de Jong

dinsdag 17 mei 2022

Langs de kustlijn

Langs de kustlijn
In haar karakteristieke, vloeiende taal voert Dorthe Nors de lezer mee in Langs de kustlijn langs de westkust van Denemarken: turend naar de woeste zee, over eeuwenoude paden, door adembenemende landschappen, onder een ijzig grijze lucht. Die kustlijn begint bij Skagen in het noordelijkste puntje van Denemarken en loopt tot aan de Nederlandse Waddenzee, waar de tocht van Nors eindigt in Den Helder. 

Deze kustlijn volgend vertelt Dorthe in een meanderend, erudiet en gevoelig verhaal over de taal van de plekken waar ze langskomt, de geschiedenis, de mensen die er wonen en de wonderlijke kracht van de natuur. Om dit vervolgens te verbinden aan haar eigen persoonlijke geschiedenis, en de herinneringen die aan deze plekken kleven. Dorthe biecht op dat twee van haar grote liefdes 'paden' en 'literatuur' zijn. In dit boek komen deze op prachtige wijze samen. Ze volgt de paden die door het landschap snijden, die de mensen het landschap deden ontdekken en ze toont tegelijkertijd de warmte en schoonheid van de literatuur.

Zo roept Dorthe Nors in prachtige taal de ervaring en beleving op van de zee, de kust, de duinen en de kustdorpjes. Het boek wordt 'een meesterwerk' genoemd.

Koop het boek in de eilander boekhandel of via deze link.
  • Langs de kustlijn
  • Dorthe Nors
  • Uitgegeven door Podium
  • ISBN 9789463811286
  • 17 mei 2022
  • € 22,50

zondag 15 mei 2022

De Amelander Mei/Juni 2022/4

De Amelander, het vrijetijdsmagazine van en voor Ameland' van mei/juni 2022 is het vierde nummer van dit jaar. 

In dit nummer onder meer:

  • Glaskunstenares Jacqueline Metz
  • Laat Kyra Brouwer maar crossen
  • Britt Metz en Eva Kienstra
  • Woätermantkes
  • Heimwee Hennita van der Laag
  • Sabine Crosser
  • Bunkermuseum Ameland
  • Klootschietclub Roosdunen
  • Duurzaam Ameland

De Amelander is te koop in de winkels op Ameland en bij de VVV.

  • De Amelander
  • Uitgever Klaas Touwen
  • Mei/Juni 2022
  • Jaargang 58 nummer 4
  • € 2,40
Beleef je plezier aan dit blog en helpen de posts je op weg uitgaven over Ameland te vinden? Doneer dan op Ko-fi een kopje koffie van € 2,-- als waardering voor de blogger 💜.  Klik hier voor de link.

Praktische gids voor het isoleren van uw huis

'Praktische gids voor het isoleren van uw huis' bevat alle basisinformatie over isoleren en verduurzaming van de woning, inclusief doorverwijzingen voor waar nog meer informatie is te vinden. Veel van die doorverwijzingen gaan via een QR-code. Even scannen met je QR-code scanner op je smartphone en je komt direct op de website van Duurzaam Ameland terecht of je belt rechtstreeks met gemeente Ameland. Met weer een andere QR-code kun je stante pede mailen met de ambtenaar Duurzaamheid van de gemeente.

Naast vele tips staan er kort verhalen uit de praktijk van verschillende Amelanders in het boekje. Zij vertellen wat zij al hebben gedaan aan verduurzaming en wat handig is om als eerste te doen. 

Op de achterkant staat een handzame checklist, zodat je na het zetten van vinkjes meteen kunt zien wat er nog gedaan kan worden.

De uitgave is mogelijk gemaakt door provincie Fryslân, gemeente ameland en Duurzaam Ameland.

Het boekje is half mei 2022 op Ameland gratis huis aan huis bezorgd.

  • Praktische gids voor het isoleren van uw huis
  • Samengesteld door Jacqueline van Druten en Benne Holwerda
  • Foto's van Jantina Scheltema en Benne Holwerda
  • Uitgegeven door Duurzaam Ameland
  • Mei 2022

zaterdag 14 mei 2022

Column - Vaandeldrager

Het Fries Museum heeft een paar prachtige tentoonstellingen in huis. Allereerst is daar À la campagne: het Franse licht van Maris tot Monet. Hij is tot en met 17 juli in Leeuwarden te zien en het is een ‘moeten zien’ voor een ieder die ook maar iets met Monet, Cézanne, Van Gogh, Maris, Weissenbruch en andere impressionistische meesters heeft. Hoe vaak kun je zoiets zien in Leeuwarden? Doorgaans moet je daar voor naar Amsterdam of Parijs. Niks mis met een tripje naar een van die steden, overigens, maar Leeuwarden doen wij vanaf Ameland toch net iets eerder aan. Met een lunchje in Het Wapen van Leeuwarden en daarna een loopje door het wandelende bos is dat een Uitstapje met een grote U.

De Vaandeldrager van Rembrandt hangt er ook, in een andere zaal, want deze Van Rijn is een apart verhaal. Het schilderij werd onlangs aangeschaft door het Rijk. De Staat telde er 150 miljoen voor uit en Vereniging Rembrandt en het Rijksmuseum droegen samen nog 25 miljoen euro bij. Hij stuk van 175 miljoen is deze maand nog in het Fries Museum te aanschouwen. Daarna maakt De Vaandeldrager een tournee door het land, te beginnen bij het Centraal Museum in Utrecht.
Het is een heel bedrag, dat werd uitgegeven in coronatijd, in een periode waarin de cultuursector volledig op z’n gat lag. Een deel van het Kabinet wilde dat er ook 150 miljoen werd uitgetrokken voor die sector, maar dat voorstel haalde geen meerderheid.

Als je voor het schilderij staat heb je geen idee van die waarde in euro’s. Althans, ik heb dat niet. Een echtpaar, dat ongetwijfeld het hele leven hard heeft gewerkt, het financieel allemaal net redde en precies genoeg overhield voor een Museumjaarkaart, schuifelt voor mij het zaaltje in en gaat breed voor het glas staan. De Vaandeldrager zit net als de Mona Lisa achter glas. “Is dit nou dat dure ding?” vraagt de iets gekromde man mopperend aan zijn kwieke en de moed erin houdende vrouw. Zij geeft hem wijselijk geen antwoord. Ze kwamen om De Vaandeldrager te zien en die zien ze nu. De man maalt niet om kunst uit de Gouden Eeuw en becommentarieert de 17e eeuwse volkskunst in de Hindelooper kamer al even enthousiast als de Rembrandt. “Lijkt me maar een benauwde bedoening,” moppert hij verder.

De Vaandeldrager, hij is prachtig. Wie iets met impressionisten heeft kan vast ook het licht van Rembrandt waarderen. Ga hem zien. Hij hangt hier om de hoek.

Jeanet de Jong

vrijdag 13 mei 2022

De beste vogelgebieden van Nederland

De beste vogelgebieden van Nederland is een uniek naslagwerk voor vogelaars en vogelfotografen. Amelander fotograaf Anja Brouwer droeg er als auteur en fotograaf aan bij. Samen met andere natuurfotografen werkte zij anderhalf jaar aan dit nieuwe boek van Pixfactory. Anja Brouwer promoot met haar teksten en foto's Ameland en de Friese kust in het 368 pagina’s dikke boekwerk. Ook de coverfoto is van haar hand. 

In het boek:

-170 gebieden en 600 locaties in detail beschreven.
-Voor het fotograferen én kijken van vogels.
-Geschreven en samengesteld door veertig lokale vogelaars en vogelfotografen.
-Gedetailleerde kaartjes met exacte locaties.
-Meer dan 1500 inspirerende foto’s.
-Met vermelding van de beste momenten van de dag, maanden van het jaar en ideale weersomstandigheden, inclusief toegankelijkheid,
-Parkeerplaatsen en ID’s van waarneming.nl.
-Overzicht van alle openbaar toegankelijke vogelkijkhutten en -schermen.
-Ontelbare praktische tips.

Koop het boek in de boekhandel op Ameland of bestel het via deze link.

De beste vogelgebieden van Nederland 

  • Anja Brouwer en Rijn Bécude, Cor van Binsbergen, Meindert Boskma, Rixte Boskma, Thyrza Boskma, Karin Broekhuijsen, Hans Brongers, Nancy Carels, Harvey van Diek, Debby Doodeman, Willie Doorn-Meijne, Geert Engels, Fokko Erhart, Thijs Glastra, Herman van der Hart, Sijmen Hendriks, Marijn Heuts, Luc Hoogenstein, Jasper Hulleman, Jowan Iven, Raymond de Jong, Marcel van Kammen, Ronald Kamphuis, Nico van Kappel, Marcel Klootwijk, Corné Koopmans, Wilco van der Laan, Yvonne van der Laan, Thijs Loven, Bob Luijks, Bert Ooms, Simone Opdam, Olaf Oudendijk, Patrick Palmen, Jos Pannekoek, David Pattyn, Otto Plantema, Ane van Rees, Silvia Reiche, Niels de Schipper, Daan Schoonhoven, Jankees Schwiebbe, Danny Slijfer, Ronald Smanski, Andius Teijgeler, Jannie Timmer, Wil van Tongerlo, Leo Tukker, Mark van Veen, Wessel Veenbrink, René Vos, Gejo Wassink, Jeroen van Wijk
  • Uitgegeven door Pixfactory
  • ISBN 9789079588411
  • €44.90
  • Mei 2022
Foto uit het boek - Foto Anja Brouwer



 

maandag 9 mei 2022

De Zoete Zusjes genomineerd door Kinderjury 2022

'De Zoete Zusjes gaan op vakantie' van Hanneke de Zoete is genomineerd voor de Kinderjury 2022 in de leeftijdscategorie 6 t/m 9 jaar. Dat heeft Stichting CPNB bekendgemaakt. Het boek is uitgegeven door Kosmos Uitgevers en behoort tot de bestverkochte kinderboeken van 2021 met ruim 55.000 verkochte exemplaren. 'De Zoete Zusjes gaan op vakantie' gaat over een vakantie van de familie Zoete naar Ameland. De Amelander vuurtoren staat dan ook op de voorkant van het boek. Ze beleven diverse avonturen op het eiland. Lees hier over het boek. 

Elk jaar stemmen tienduizenden kinderen op hun favoriete boek, in de leeftijdsgroepen 6 t/m 9 jaar en 10 t/m 12 jaar. Het boek dat de meeste stemmen krijgt, wint de prijs van de Nederlandse Kinderjury.

 

De genomineerde boeken in de leeftijdscategorie 6 t/m 9 jaar zijn:

  1. De magische halsband van Thomas van Grinsven & Rutger Vink (Kosmos Uitgevers)
  2. De Zoete Zusjes gaan op vakantie van Hanneke de Zoete (Kosmos Uitgevers)
  3. Dwars & Co van Rico Hop (Lannoo)
De feestelijke uitreiking vindt plaats op zondagmiddag 22 mei in de Bibliotheek Neude in Utrecht.

Over De Zoete Zusjes gaan op vakantie

Ga met de Zoete Zusjes mee op reis naar een prachtig eiland. Spreken ze daar wel Nederlands? Dat maakt niet uit, als er maar genoeg te doen is! Je kunt er strandjutten, ijsjes eten, fietstochten maken, mee met de vissersboot, wadlopen en zelfs zeehonden zien. Samen met papa, mama en broer Bram beklimmen Saar en Janna een oude vuurtoren, wandelen ze over een blotevoetenpad en bezoeken ze het Juttersmuseum. En wat vindt Saar in zee? Is dat soms flessenpost? Het wordt een vakantie om nooit te vergeten.


Vuurtoren
Het boek is te koop in de Amelander boekhandels en in de vuurtoren.

- Update 22 mei -
De Zoete Zusjes hebben uiteindelijk de prijs niet gewonnen. Een recordaantal van maar liefst 52.448 kinderen stemden op hun favoriete boekDe winnaar werd De magische halsband.