Posts gesorteerd op datum tonen voor zoekopdracht Ameland aan Tafel. Sorteren op relevantieAlle posts tonen
Posts gesorteerd op datum tonen voor zoekopdracht Ameland aan Tafel. Sorteren op relevantieAlle posts tonen

woensdag 19 november 2025

Ameland aan Tafel in de schoen

Zoek je nog een mooi geschenk voor in de schoen of in ut körfke? Denk dan eens aan 'Ameland aan Tafel', het prachtige boek dat Ria Evers-Dokter schreef. De boeken met Amelander verhalen, gebruiken, woorden en recepten zijn te koop in onder meer Boekhandel van den Brink in Nes, Enjoy Books in Hollum en Primera in Buren en bij de uitgever op Westerlaan 8 in Hollum.

Ameland aan Tafel, een prachtig geschenk van de Sint. 

Ameland aan Tafel is ook te koop via boekwinkeltje MorgensterAmeland. Klik hier.

  • Ameland aan Tafel
  • Ria Evers-Dokter - tekst
  • Linda Vloedgraven - Illustraties
  • Yde Raap - muziek
  • Ameland Pers Uitgeverij
  • ISBN 9789079945078
  • € 21,50


vrijdag 23 mei 2025

Column - Bar Laat

Dat was me wat, dat optreden bij Bar Laat. Ik mocht aan tafel bij Sophie Hilbrand komen vertellen over Lenie uit Amsterdam, die in 1944 als 9-jarig meisje in het gezin van mijn ouders terechtkwam. Het was allemaal in het kader van 80 jaar bevrijding en de oorlog die op de Waddeneilanden heel anders verliep dan in de rest van Nederland. Winfried Baijens, Marjolein Bax en Marieke de Vries maakten er een podcastserie over, waarvan de eerste aflevering sinds 20 mei online staat. Dat was de datum dat Texel werd bevrijd. De andere eilanden komen nog. Ameland is op 3 juni aan de beurt, omdat 3 juni 1945 de bezetters hier pas vertrokken. 

Bijna ging mijn onderwerp niet door. Winfried Baijens was uitgenodigd vanwege de podcast en ik zou iets over de Amelander geschiedenis vertellen. Het was een mooie dag, ik was vroeg vertrokken, had alle tijd om Hilversum eens te bekijken, me te vergapen aan het Raadhuis van Dudok en alvast een kijkje op het Media Park te nemen om te zien welke deur ik ’s avonds moest hebben. 


Ik werd pas kwart voor negen verwacht, want de uitzending van Bar Laat is bar laat. Henk Krol kwam binnen, Ed Nijpels zette zich aan een tafeltje en ik zag ook Sven Kockelmann. Die drie mannen waren gekomen om herinneringen op te halen aan Hans Wiegel, die de avond daarvoor was overleden. Aan de bar in de ruimte waar de gasten zich verzamelden zaten twee praatjesmakers en Jochem van Gelder. Jochem had zo’n 18 jaar geleden, toen de jonge mannen nog jongetjes waren, het programma Praatjesmakers met hen gemaakt. De sfeer was ontspannen, de redacteuren en andere medewerkers van BNNVARA waren alleraardigst en hulpvaardig. 


Allereerst moest ik naar de visagie. Anita vroeg wat ik wilde: op volle oorlogssterkte of een rustige make up. Het werd zo naturel mogelijk en dat deed ze fantastisch. Ik herkende mezelf nog. We raakten aan de praat en het bleek dat Anita en haar man heel vaak met hun vliegtuigje naar Ameland waren gevlogen. Prachtig vond ze het, ook de wandeling van het vliegveld naar dorp Ballum. Vliegen boven het Waddengebied vond ze het summum. Met zo’n enthousiaste Waddenliefhebber was het makkelijk praten.


Al wie binnenkwam, geen Winfried Baijens. Hij was enkele weken geleden op Ameland, sprak voor de podcast met diverse Amelanders en kwam bij mij thuis om het verhaal over Lenie te horen. Hij vond dat toen zo interessant dat hij mij wel naast zich aan tafel wilde bij Bar Laat. Op het moment suprème stond hij met pech langs de snelweg. Zonder Winfried zou ons onderwerp niet doorgaan. Wij stonden gepland als derde, na Goos de Boer en na de drie mannen die het over Wiegel gingen hebben. Goos is journalist van RTV Noord, hij vertelde over de verdwenen kinderen. Aan het eind van de uitzending kon hij daarover nog net het laatste nieuws melden: er was een auto in het water bij Winschoten gevonden. 


Jochem van Gelder met de Praatjesmakers stond als laatste op het lijstje. Om tijd te winnen kon ons onderwerp nog worden verschoven, maar uiteindelijk was dat niet nodig. Opeens zat Winfried naast me, die me groette door mijn hand vast te pakken en me toe te knikken. Ik was gelukkig niet voor niets naar Hilversum gereisd. De uitzending is via deze link te bekijken. Op 3 juni komt de podcast over Ameland online. Die is via deze link te beluisteren. Op 11 juni komt dan nog een documentaire op de televisie. Ik heb maar de helft van mijn verhaal kunnen vertellen. Hoe het Lenie uit Amsterdam verging is hopelijk te beluisteren in de podcast.

We hebben in de studio natuurlijk nagepraat. Toen Sven Kockelmann afscheid nam kwam hij nog even naar me toe, gaf me een hand en wenste me een goede thuisreis. Tot slot boog hij naar me toe en zei: “Ameland is het mooiste eiland”. Waarmee maar weer bewezen is dat Ameland weliswaar dagelijks in het Journaal op de weerkaart onder het wolkje of zonnetje verscholen ligt, maar in de harten van velen een bijzonder plekje heeft. 

Jeanet de Jong


Tik Column in bij 'Zoeken in dit blog' of klik op Label 'column' onder dit bericht om meer columns te lezen.

dinsdag 26 november 2024

Column - Scholiertjes

Het avondje van de dames in de schuur, ter voorbereiding op het grote feest, is inmiddels weer geweest. De koekjes met chocola vonden gretig aftrek. Het is een traditie geworden. Lang, lang geleden stonden die scholiertjes van Lu voor het eerst op tafel en ik vond ze heerlijk, nam er een, twee en wilde eigenlijk die derde ook nog wel. Onder luid gesnater hoe lekker ik ze wel niet vond, ging mijn hand naar het schaaltje op tafel, om tot mijn schrik te moeten constateren dat het leeg was. De koekjes waren op! De dames rond de tafel bepisten zich bekant van het lachen vanwege mijn teleurgestelde kop en sindsdien staan er elk jaar scholiertjes op tafel en krijg ik de eerste. 

Hoe zal het gaan, begin december? Van alle kanten is actie ondernomen om begrip te kweken, informatie te geven en om mensen ervan te weerhouden zich te mengen in iets dat niet van hun is. We gaan het meemaken. Wij van de schuur, en velen met ons, maken er toch wel een feest van.


Het is onvoorstelbaar hoe snel de tijd gaat. Ik merkte het aan mijn WPD-halfjaarabonnement. Het poortje liet me niet door en ik kreeg de melding dat ik me bij het loket moest vervoegen. Het is elke keer weer schrikken dat er alweer een half jaar voorbij is. Vervolgens is het elk half jaar schrikken hoeveel duurder het halfjaarabonnement is geworden. Toch verleng ik hem telkens. Ik ga vaak genoeg naar de vaste wal. Is het niet voor een redactievergadering, dan wel voor een trekharmonicagroep, concert, markt- of familiebezoek. Afgelopen week was ik tussen mijn bezoekjes aan de overkant door honkvast. We hadden namelijk tweemaal een voorstelling van Kruiend IJs en Noorderlicht, de ene in de Herenwegkerk en de andere in het speellokaal van de Koningin Wilhelminaschool. Het was een genoegen en op 10 december mogen we nog een keer, voor de Zonnebloem. Onze laatste voorstelling is op zondagmiddag 23 maart Holwert, bij Rob en Giel in de kerk. Wij, team Kruiend IJs, gaan op die dag heen en weer. Iedereen van Ameland die de voorstelling graag wil zien kan dat alsnog in Holwert doen. Het is een prachtige kerk, ik kijk ernaar uit. Reserveren wordt trouwens aanbevolen, want de doopsgezinde kerk is niet zo heel erg groot. Je kunt mij een berichtje sturen.

Tussen de voorstellingen en bijeenkomsten door had ik nog trekharmonicales op het vasteland. Ik moet er diep het land voor in en ik kwam met een opdracht terug die nogal wat oefening vraagt. Het vraagt verschillende dingen van mijn twee hersenhelften. Dat is toch al des trekharmonica’s, maar wat ik nu instudeer heeft dat in het kwadraat. En dat is moeilijk, maar als het lukt, of lijkt te lukken, is dat een overwinning van jewelste.


Op zaterdag 23 november hadden we ook nog de ruilbeurs vanwege de plaatjes voor het album van de PLUS over Ameland. Het was hartstikke druk, bloedheet en reuze gezellig in Museum Sorgdrager. Menigeen kreeg er zijn album vol. Mijn eigen album had ik al compleet, ik zocht nog voor een nicht en een vriendin en ook die hebben hun ontbrekende plaatjes gevonden. Zelfs Oebele Oosterhof heeft zijn boek bijna vol. Niet dat ik Oebele kende, daar zorgde het plakplaatjesalbum voor. Hij stond die zaterdag voorafgaand aan de ruilbeurs op mijn stoep. Hij is van de Oosterhoffen die op Ameland sleuven in de bermen graven voor riolering en dat soort zaken. Ik kon hem een stuk of twaalf plaatjes overhandigen van de dubbele die ik weer van zwager P had gekregen. Het leverde een tevreden gezicht op. Hopelijk is de rest ook gelukt, Oebele!

Als klap op de vuurpijl werden dochter C en ik afgelopen week geïnterviewd door een redacteur van De Volkskrant voor de rubriek ‘Meegegeven’. Iedere week vraagt zij aan een ouder wat die meent te hebben meegegeven in de opvoeding. Vervolgens belt ze het kind en vraagt of dat gelukt is. Het komt in de krant van 28 december en staat 26 en 27 al online. Hilarisch is het feit dat C nogal grimassen trok (zegt ze zelf) toen ze hoorde wat ik had gezegd dat ik haar had meegegeven. Daar herkende ze maar heel, heel weinig van. En daar doe je dan als ouder zo je best voor! We gaan zien wat zij erover heeft gezegd, want we hebben elkaars stukje (elk maar tweehonderd woorden) nog niet gelezen.

Druk? Wel ja, druk. Dat koekje in november houden we erin. Ik eet ze nooit, scholiertjes, alleen dán. Was het maar weer half november! Maar eerst nog een heleboel andere belevenissen.


Jeanet de Jong
Jeanet.de.jong@knid.nl


Tik Column in bij 'Zoeken in dit blog' of klik op Label 'column' onder dit bericht om meer columns te lezen.

zaterdag 10 augustus 2024

Column - Patat met sla

Vriendin J van dochter C was op Ameland. Ze logeerde een paar dagen in mijn huisje. Altijd gezellig. Ze is al sinds het begin van haar basisschooltijd in Ulrum in ons leven en ik volg haar met belangstelling: haar vervolgopleiding, haar eerste baan, haar vriend (een lange jongen, een volleyballer), haar eerste eigen huis en sinds vorige week haar geregistreerde partnerschap met de volleyballer. Ze loopt wat die kernmomenten in de stroom het leven betreft ongeveer gelijk op met dochter C. Tijdens haar bezoek kwam aan de orde wat zij zich herinnert van die keren dat ze als klein meisje bij ons thuis kwam, speelde in ons Noord Groningse huis en mee-at aan de grote tafel. Het was verrassend wat er van die tijd was blijven hangen en ik kan er om blijven grinniken. 

Wat zet je op tafel als er vriendjes en vriendinnetjes mee komen eten? Meestal zijn dat geen spruitjes en ook groentes als spinazie of tuinbonen laten we dan voor wat het is. Pannenkoeken of patat, dát verhoogt de feestvreugde. Wat J zich heugt als de dag van gisteren is dat er van mij altijd groente bij moest. Een grote bak sla met van alles erin dat kinderen lekker vinden was een noodzakelijk bijgerecht naast de vette hap. J heeft meer onthouden van mijn adviezen en tot mijn grote plezier komen die zo heel af en toe aan de oppervlakte. 

Tijdens de strandwandeling van de dames C en J maakte J haar vriendin er nog maar een keer deelgenoot van. Ten eerste is dat de groente, iets met vitamine, bij een lekker maar verder niet speciaal gezond maal, ten tweede is dat de goede gewoonte om bij elke strandwandeling minstens drie dingen op te rapen en op te ruimen; nettenpluis, plastic of glas. J en C raapten tijdens die strandwandeling verschillende troepjes uit de vloedlijn. Het derde is van levensbelang: ga nooit zwemmen in zee als de boei naar buiten, naar de Noordzee, overhangt. Dat dit zich in het kinderbrein heeft genesteld, om zich op gepaste tijden te manifesteren, laat mij dan weer glunderen.

Als J terug is in Assen en samen met haar lief in een friettent een snelle hap bestelt, stuurt ze een foto naar C van het bakje sla naast de frieten. Begeleid door een glimlach van oor tot oor.


Jeanet de Jong


Tik Column in bij 'Zoeken in dit blog' of klik op Label 'column' onder dit bericht om meer columns te lezen.

maandag 10 juni 2024

Column - Hotel Termunterzijl

Afgelopen weekend hadden we familieweekend, met broers en zus, schoonzussen en zwagers. Een clubje De Jong - Krol - Faber - Kanger - Bergsma - Remery. Van Ameland en uit Assen en Heerenveen, met wortels in Minnertsga, Leewarden en Sneek. Het Snekers, Leeuwarders en Bildts is zeer verwant aan het Amelands, dus we spreken onze eigen talen en verstaan elkaar.

Als een reisblogger ga ik hier voor jullie de uitspanningen, musea en bijzondere bezoekjes opsommen. Zie ze als tip, voor als je ook eens met je familie eropuit gaat.
Het was een aaneenrijging van hoogtepunten, waarvan ik jullie sommige details onthoud. ‘Wat aan de bar besproken is, blijft aan de bar’, zeg maar. ;-)

Het eerste adres was in Buitenpost. De Kruidhof, Hortus van Fryslân. Je weet vast hoe zo’n reisje gaat. Eerst koffie met wat lekkers erbij en dan iets informatiefs of cultureels. Dat was in dit geval een tour met een gids door de tuinen, langs de kruiden. Mijn broer, die een groentetuin heeft en dus wat kijk op kruid en groen, merkte terecht op dat een aanzienlijk deel van de kruiden die we tegenkwamen in de Kruidhof in mijn tuintje is te vinden. We hadden een leuke gids, die in het Fries haar verhaal deed. Welja, familie De Jong en aanhang is niet kinderachtig. Die geniet van die mooie taal en verstaat vrijwel elk woord. Bij toarnbeien, uitgesproken als twanbijen, aarzelde ik even, maar gelukkig kwam ze meteen met de Nederlandse vertaling: bramen. Er staan wel 18 verschillende soorten toarnbeien in de Kruithof. Hoeveel zou Ameland hebben, denk ik dan meteen. De Klonjes bij Hollum heeft bramen (misschien die bij Nes ook wel), maar of daar zoete of zure, dunne of dikke, klein- of grootbladige staan? Ik weet het eigenlijk niet. Door Buitenpost ga ik met andere ogen naar de bramen op het eiland kijken. 

De gevaarlijkste plant van Friesland is er ook te vinden. Dodelijk. Welke dat is? Ik verklap het maar niet, want dan is de grap eraf. Het verhaal komt op platforms als Facebook wel eens voorbij. Kortom, Kruidhof is een aanrader. Naar aanleiding van dit bezoek ben ik op zoek naar smeerwortel. Er staat van alles in mijn tuintje, maar dat niet. Het schijnt heel goed voor fruitbomen te zijn.

We gingen naar het oosten en reden Groningen binnen. De Theefabriek in Houwerzijl was het doel. Daar is een restaurantje, een museumpje en een theewinkeltje en ze zijn alledrie de moeite waard. De etagère met scones en sandwiches, te delen met een familielid, is van harte aan te bevelen.
We bekeken het gemaal de Waterwolf bij Electra, bijzonder interessant voor die familieleden die van grote machines houden; er stond een Brons. Later, bij Termunterzijl, stonden de machinisten onder ons te likkebaarden bij een echte Werkspoor. We zetten onze tocht voort naar Westeremden. Daar staat de Weem, de pastorie, waar Museum Helmantel in gevestigd is. Als ik het goed heb onthouden is die Henk familie van pliesie Helmantel die op Ameland diende en van Hiky Helmantel die op Ameland op school heeft gezeten. Zij exposeerde net als Henk eens op Ameland en illustreert nu kinderboeken. Die Weem is fantastisch: het gebouw, de schilderijen, de kerk ernaast. Daar concerteerde ’s avonds een barokensemble. We vielen met de neus in de boter toen als voorbereiding heel even het klavecimbel klonk.

In Hotel Termunterzijl
Nou ja en toen was het tijd om in te checken bij het hotel. Het staat aan het einde van de wereld, maar mensen wat een leuk hotel! Mooi gelegen, fijne kamers, vriendelijke en spraakzame medewerkers - onze familie figureert nu in een film voor een voetbalclub, waar Hotel Restaurant Termunterzijl sponsor van is - goed bier en verrukkelijk eten. We treffen het bijna altijd met het hotel (kwestie van goed uitzoeken natuurlijk) op die ene na die in 2020 dan ook failliet ging. Dat hotel leverde dan weer prachtige verhalen op die we regelmatig onder hilarisch gelach aan elkaar vertellen.

Natuurlijk zijn we even langs het haventje gelopen om het water te zien. Aan de overkant van de Eems flikkerden de lichtjes van Emden. Schuin links ligt de Waddenzee. Voor ons lag slik met geulen en prielen. 
“We nemen de tijd voor een goed ontbijt”, stond in het programma dat het organisatiecomité had opgesteld. En dat deden we. Ons dialect aan tafel deed andere gasten informeren waar of dat wij vandaan kwamen. Het heeft altijd iets exotisch om te kunnen zeggen dat je (bijna allemaal) van Ameland komt.

Als dan de koffers weer zijn gepakt, begint ook de hoorn van de veerboot zachtjes in de Amelander hoofden te toeteren. Op de terugweg hadden we nog twee programma-onderdelen. Bij Leens doken we Borg Verhildersum in en in Moddergat nuttigden we een verfrissing bij Yke Muoi kofje & tee drinkerij. Bij Yke Muoi ligt weer een sterke link met het eiland, want de dochter van de uitbater is getrouwd met de zoon van een van mijn broers. De Assenaren en Heerenveners sloegen af naar Assen en Heerenveen en de rest reed door naar Holwerd. 

Zoek je leuke activiteiten voor een uitje met overnachting? Volg bovenstaande route en boek Hotel Restaurant Termunterzijl. Succes verzekerd. 

Jeanet de Jong

Tik Column in bij 'Zoeken in dit blog' of klik op Label 'column' onder dit bericht om meer columns te lezen.

vrijdag 29 maart 2024

Pasen en Eislaan

Amelander klassieker
Pasen en Eislaan, de gebruiken rond de paasdagen en het eten dat in die dagen op Ameland op Tafel kwam en nog altijd komt is te lezen in het boek van Ria Evers-Dokter. Ameland aan Tafel is een heerlijk boek, vol verhalen, gerechten, recepten, een haakpatroon van ouderwets mooie pannenlappen, gebruiken, Amelander woorden en muziek. Het boek, de tweede druk, is nog te koop. In de boekhandels op het eiland, in de Amelander Musea en anders wel bij de uitgever op Westerlaan 8 in Hollum. Bel of app maar even als je eentje wilt komen halen. Het nummer is 06 23 218 213. Het boek kost € 21,50. Voor wie op Bonaire zit: daar is het te koop bij Ria zelf. 

Iënhâns stikje

Met haakpatroon van deze pannenlappen

Eislaan



maandag 4 maart 2024

Wat stond er bij oma op tafel?

Het boek 'Ameland aan Tafel' brengt allerlei nostalgische gevoelens en herinneringen naar boven. Schrijfster Ria Evers-Dokter heeft dat heel mooi op papier gekregen. Het boek is ingedeeld in seizoenen en beschrijft de gerechten, keukens, gewoonten en bijzonderheden van allerhande rond de eetcultuur op het eiland. Ze schrijft in het deel over januari, februari en maart over hotte, vis op 't strân, mosselhachee, Pasen en eislaan, stokvis, een iënhâns stukje en over brandewijn met boänen. Zet wisselt gerechten en recepten af met verhalen over eten. 'Niks lekkerders dan echte boter' is zo'n verhaal. Ria schrijft over 'Dansen in het Badhuus', 'Wat eten we vandaag?' en over 'Koel helder water en een versnapering'. Tot slot staat in dit deel van het boek ook wat er bij oma in de kast stond. En dat is nog maar een klein deel van de verrukkelijke verhalen van Ria.

Kortom, het is een heerlijk boek vol nostalgie en met handige tips die nog altijd toe te passen zijn. Achterin het boek staat zelfs het haakpatroon van praktische pannenlappen. Linda Vloedgraven maakte de illustraties en Linda is niet alleen een begenadigd illustrator, maar ook een zeer vaardige haakster en breister. Van haar komen de pannenlappen.

'Ameland aan Tafel', een boek om telkens weer te pakken om er een stukje uit te lezen. Een boek dat in geen enkele Amelander huishouding mag ontbreken en dat in elke boekenkast in elk vakantiehuis een plekje verdient.

Koop het boek nu het nog te koop is. Het kost € 21,50. Het boek is ook op Bonaire te koop, maar als je op Ameland zit hoef je niet zo ver. Het is te verkrijgen op Westerlaan 8 in Hollum of in een van de Amelander boekhandels. 

Ameland aan Tafel


zaterdag 6 januari 2024

Colum - Water en kou

Gisteren maakte ik een filmpje over waterrijk Ameland. De gemeente heeft voor de veiligheid enkele fietspaden afgesloten en dat was niet voor niets. De plassen waren groot en diep, al was het water zo te zien al iets gezakt. Het stemt tot hoop dat we het meeste nat nu wel hebben gehad. Nooit zagen we zoveel ondergelopen land, overvolle dijksloten en plassen van deze omvang als deze winter.

Nu nadert een koufront ons gebied. Er gaan zelfs stemmen op die een lange en koude winter voorspellen. Ook al is de eerste week van januari alweer bijna voorbij, de winter is nog lang niet om. De kou kan ons best tot diep in maart in warme jassen, sjaals en mutsen dwingen. In 2005 was er in maart nog een arrensleewedstrijd op het vliegveld.


Gerrit Hiemstra blijft weerextremen en klimaatverandering onder de aandacht brengen. Het levert hem steevast duivels commentaar op van kop-in-het-zand-stekers en klimaatontkenners. Nu er in Zuid-Noorwegen en Zuid-Zweden enorm veel sneeuw is gevallen roepen zij: “Zie je nou wel! Hoezo klimaatverandering?” Gerrit blijft er serieus op ingaan. “In een warmer klimaat intensiveert de hydrologische cyclus,” legt hij geduldig uit op X voorheen Twitter, “dus grotere kans op extreme sneeuwval.” 


En die kou die eraan komt, dan? Het warme weer laat meer Noordpoolijs smelten. Dat geeft hogedrukgebieden uit noordelijke streken en dat zorgt weer voor lage temperaturen bij ons.


Terwijl ik aan tafel mijn snert van de Sfeermarkt naar binnen zit te slobberen, rijdt er een auto met aanhanger en daarop een arrenslee langs mijn raam. Winter, ik heb er zin in.


Jeanet de Jong


Bekijk hier het filmpje over plas-dras Ameland.


Tik Column in bij 'Zoeken in dit blog' of klik op Label 'column' onder dit bericht om meer columns te lezen.


donderdag 30 november 2023

Ameland aan Tafel nu ook op Bonaire te koop

Ameland aan Tafel op Bonaire
Het boek Ameland aan Tafel van Ria Evers-Dokter, het boek vol smakelijke gerechten, verhalen en tradities van Ameland, is nu ook op Bonaire te koop. Het transatlantische vrachtschip heeft een doos met boeken afgeleverd bij Ria zelf. 

Voor wie het Caribische eiland net te ver is, kan op Ameland op diverse adressen terecht om een exemplaar te bemachtigen.

Op het adres van Ameland Pers uitgeverij, op Westerlaan 8 in Hollum, bijvoorbeeld, telefonisch bereikbaar via 06 23 218 213.

De boeken zijn verder te koop in Boekhandel van den Brink in Nes, Enjoy Books in Hollum en Primera in Buren.

Ameland aan Tafel, om te hebben, om te krijgen, een prachtig geschenk en een tip van Sinterklaas.

€ 21,50


dinsdag 28 november 2023

Sint tip Ameland aan Tafel

€ 21,50
'Ameland aan Tafel' van Ria Evers-Dokter is een heerlijk boek vol verhalen en gebruiken die met eten en drinken op Ameland te maken hebben. Een boek dat fantastisch is om te geven en nog mooie om te krijgen. Daarom is het een tip voor Sinterklaas. Wie wil dit nu niet met pakjesavond krijgen of in het körfke vinden? Met een mooi gedicht erbij, vanzelf. Of met zelfgemaakte borstplaat als surprise. Ria heeft in dit boek een verhaal over borstplaat opgenomen.  

De eerste editie uit 2015 was tot het allerlaatste exemplaar uitverkocht. We zijn nu aan de tweede (en laatste) druk toe, een iets gewijzigde herdruk. De wijzigingen zitten vooral in de sponsoren, de vrienden die de uitgave mede mogelijk hebben gemaakt. 

Het boek is bij de uitgever op Westerlaan 8 in Hollum te koop. Bel aan, stuur een berichtje via Whatsapp of bel op via 0623218213.

Het boek ligt ook bij Boekhandel van den Brink in Nes, Enjoy Books in Hollum en Primera in Buren. Binnenkort ook op Bonaire te verkrijgen.

Ameland aan Tafel kost € 21,50.

Lees hier meer over 'Ameland aan Tafel'.

zaterdag 21 oktober 2023

Column - Dikke pil

Hij komt 15 november naar Ameland voor een lezing over de walvisvaart. Karel Oosterling, zelf nazaat van een Amelander walvisvaarder. Ik had me bij hem aangemeld voor het boek ‘De walvisvaart in de 17e en 18e eeuw’ en ik dacht dat hij de bestelde boeken mee zou nemen naar het eiland. Dat is voor hem geen doen, is me nu wel duidelijk. Oosterling stuurde me een mailbericht dat het boek was uitgekomen en adviseerde om het zelf bij een boekhandel te bestellen. Dat heb ik gedaan en inmiddels ligt de recente uitgave bij mij op tafel. Een enorme pil is het geworden, met een schilderij van een walvisvaarder op de omslag. Het formaat wekt ontzag. Het boek telt 456 pagina’s en meet 21.5 bij 30.5 cm. Het is bijna vier centimeter dik en weegt één kilo en 687 grammen. Daar kun je Oosterling ook niet mee laten sjouwen, besef ik als ik het boek van tafel naar bank tors om er daar eens in te bladeren. 

Ik kom veel Amelander walvisvaarders tegen, 146 in totaal, waaronder vanzelfsprekend Tjerk Claasz, Hans Barendsz, Marten Jansen en Hidde Dirks Kat. Oosterling beschrijft hun successen en benoemt de drama’s in het ijs. Het boek staat vol met staatjes en grafieken, lijsten met namen van reders, de schepen en hun commandeurs. Héél interessant wordt het waar hij de aantallen gevangen dieren noteert en duidelijk maakt dat lang niet elke walvisvaart succesvol werd afgesloten. 

 

Dikke pil
Als ik het boek opensla zie ik al die gegevens op een rij en in grafieken gezet. Het doet me wat duizelen, het is wat veel. Daar moet ik nog eens heel rustig voor gaan zitten. Wat me vooral doet duizelen is de opmaak, met grote koppen en kleine, vet gezet of niet, hele woorden in hoofdletters en dan weer onderkast. Verder stikt het van de balkjes, lichtgrijze balkjes, donkergrijze, blauwe met witte tekst en ook nog eens met kleur. Ik heb hier en daar al wat gelezen, over de inhoud heb ik geen klachten. Die dwingt me door de duizelingwekkende opmaak heen te lezen. 

Over mijn verre oudoom Hidde Kat heb ik alweer wat nieuws gelezen en zo heeft het boek zijn nut bewezen. Hidde Kat voer, nadat hij de walvisvaart vaarwel had gezegd, op de koopvaardij en deed Archangel, Bordeaux, Setúbal in Portugal en Oostzeehavens aan. Welke Archangel hier wordt bedoeld ga ik Karel Oosterling nog vragen. Leuk gegeven overigens; er waren ook rederessen. Zij bestierden de rederij zoals Lijsbeth Kuijper dat samen met haar schoonzus Aaltje Vas deed. Lijsbeth was de weduwe van Jan, de broer van Aaltje. Het waren zelfstandige vrouwen die in de 17e en 18e eeuw van aanpakken wisten. In deze dikke pil is nog veel te ontdekken. 

Jeanet F. de Jong

Lees hier meer over 'De walvisvaart in de 17e en 18e eeuw' door Karel Oosterling.

vrijdag 20 oktober 2023

Herfsttip

Ameland aan Tafel € 21,50

Van de boeken die in deze post te koop staan, licht ik er eentje uit. De herfsttip. Het is 'Ameland aan Tafel' van Ria Evers-Dokter. Ria heeft bij elk seizoen verhalen waar eten en drinken en Amelander gewoontes belicht worden. 


In het deel over de herfst belicht ze onder meer het dominijstikje. Wat is het, hoe komt het aan zijn naam en hoe maak je dat? Ria legt het allemaal uit. Ze vertelt ook over de cranberry's, de veenbessen die in de Amelander duinen zijn te vinden en die in de herfst zo prachtig mooi rood kleuren. Haar Tante Aafke had een speciaal plekje, dat ze kon vinden door de Hollumer kerktoren als oriënteringspunt te gebruiken. Ria schrijft ook over vis, wat er gevangen werd en hoe de visjes in haar jeugd gebakken werden. Visbakken deed je niet in huis, schrijft Ria. Haar familie had daar een speciaal plekje voor. Als alle vis was gebakken, werd op een heel eenvoudige en doeltreffende manier de lucht gezuiverd. Er kwam geen luchtverfrisser uit de supermarkt aan te pas. Hoe ze dat vroeger deden? Lees het op bladzijde 81 van 'Ameland aan Tafel'.

Het boek is voor € 21,50 te koop in de Amelander boekhandels en bij de uitgever op Westerlaan 8 in Hollum. Daar graag contant afrekenen.

TE KOOP - Boeken over Ameland - 7 -

19. Tim € 12,50

Dit is de zevende post met boeken van Ameland die te koop zijn. Nummer 7 gaat over nieuwe boeken van Ameland Pers Uitgeverij. Prachtige boeken voor kinderen en interessante en lekkere uitgaven voor volwassenen. Van het boekje over Storm gaat ook nog eens een euro per exemplaar naar Stichting Paardenreddingboot Ameland. Het boek over Tim is een mysterieus verhaal met een subliem slot. Ik zag hem niet aankomen, toen ik het voor het eerst las. Linda Vloedgraven maakte de gezellige en kleurige illustraties. Ameland aan Tafel is het verrukkelijke boek van Ria Evers-Dokter vol heerlijke recepten en smakelijke verhalen. En dan het boek over de boeren. Dit boek is uitgegeven in 2010 en wat is er in de tussenliggende jaren al weer veel veranderd op agrarisch gebied. Het 'Boerenboek' geeft een inkijkje in het boerenleven op het eiland, staat vol verhalen van de boeren zelf en geeft informatie over onderwerpen die bij het boerenleven op het eiland passen. Er zijn nog wat exemplaren van de tweede druk over. Ze gaan nu voor maar tien euro over de toonbank.

Het zijn stuk voor stuk prachtige boeken voor in de sok of het körfke, voor op de leestafel, in de boekenkast van het vakantiehuis of als verjaardagscadeau.

Koop ze in de boekhandels op Ameland, in de musea of haal ze op bij de uitgever op Westerlaan 8 in Hollum. In het laatste geval wordt contant afrekenen aanbevolen.

Ga via deze link naar TE KOOP nummer 6 of tik bij Zoeken Te Koop in.

20. Storm wil naar zee € 14,50



21. Ameland aan Tafel € 21,50

22. Boeren op Ameland € 10,--

zaterdag 12 augustus 2023

De toren, de naam en de telefoon

De vuurtoren van Ameland heeft geen naam en is gewoon ‘vuurtoren’. Bij de bouw in 1880 en de opening in 1881 kreeg de toren geen naam mee. De vuurtoren op Terschelling staat bekend als Brandaris, de toren bij Den Helder heet Lange Jaap en die van Ameland is gewoon de vuurtoren. Toch wordt de toren hier en daar aangeduid als ‘Bornrif’. Die naam werd zo’n 25 jaar geleden door twee mannen bedacht.

Het Bornrif is een zandplaat tussen Ameland en Terschelling, de plaat waar de vuurtoren van Ameland ten noordwesten op uitkijkt. Wikipedia gebruikt de naam, VVV Ameland heeft Bornrif in zijn app staan als benaming en onlangs plaatste de Leeuwarder Courant een hele pagina met feitjes over het eiland waarin wederom de naam genoemd werd die de toren officieel niet heeft. De gemeente, eigenaar van de toren, laat weten dat de naam niet officieel en dus ook niet in gemeentelijke stukken voorkomt of staat geregistreerd. De gemeente zelf gebruikt gewoon de aanduiding ‘vuurtoren’ of ‘vuurtoren van Ameland’.

Hoe kwam die naam dan in de wereld? Vanaf 1987 was Jaap Boersma uit Hollum 14 jaar lang beheerder van de toren. Hij stelde het icoon van Ameland open voor publiek en ontving vele tienduizenden bezoekers per jaar. Ook kleedde hij de omgeving aan de voet van de toren aan, met onder meer een originele geklonken Westgat boei uit 1917 die voor het Bornrif had gelegen en waar Bornrif op stond. Boersma heeft de boei nog altijd, maar die ligt niet meer bij de toren aan de Oranjeweg. Begin jaren 90 had de toenmalige vuurtorenbeheerder eens een gesprek met Roel Cazemier, die van 1994 tot 2000 burgemeester van het eiland was.

Boersma en de burgemeester filosofeerden hoe het kon dat de toren van Ameland een vrij onbekende toren was. Heel anders dan die van Terschelling. Als je kinderen vraagt om een vuurtoren te tekenen dan komt er in de meeste gevallen een rood en wit gestreepte toren op papier. Het beeld is bekend en het icoon is visueel een van de mooiste van het land, maar door het ontbreken van een naam blijft het een onbekende vuurtoren. Tot die conclusie kwamen beheerder en burgemeester. Boersma bedacht toen dat Bornrif een passende naam zou zijn, want veel torens zijn genoemd naar de gronden waar ze voor waarschuwen. Voor Ameland is dat het Bornrif. Sindsdien werd hier en daar de naam gebruikt en sijpelde Bornrif door in informatiebronnen. Op straat op Ameland wordt die naam nauwelijks gebruikt en sommigen verzetten zich er zelfs tegen. De vuurtoren van Ameland is de vuurtoren van Ameland.

Er zijn meer misverstanden over de Amelander vuurtoren. De VVV app weet te melden dat er camera’s op de toren staan die de kustlijn in de gaten houden. Ook dit is onjuist. Er zijn wel camera’s op de toren gemonteerd, maar die houden de wenteltrappen in de gaten, zodat de huidige beheerder, een medewerker van Stichting Amelander Musea, kan controleren of alles goed gaat en bij noodsituaties in kan grijpen. Tijdens de Vuurtorenrun bieden de camera’s een aardig zicht op de sporters die als een razende naar boven snellen in een poging een record te vestigen. Bekijk het filmpje hieronder, daar zijn ook die camarabeelden te zien.

Op de buitenkant van de toren staan geen camera’s en de kustlijn wordt vanaf Ameland niet meer bekeken sinds de vuurtorenwachter in 2004 verdween. In 2005 zouden er infraroodcamera’s geplaatst worden om de Waddenzee in de gaten te kunnen houden, maar dat is niet doorgegaan, omdat de centralisatie van de vuurtorens naar de zeevaartschool op Terschelling van tafel werd geveegd. Wel draagt de top van de koepel een radar, die informatie doorgeeft aan de Brandaris. Op Terschelling bekijken ze de radarbeelden en als een schip aanroept naar Ameland kan de Brandaris dit via de toren van Ameland beantwoorden. Ook zijn er aan het hekwerk van de omgang antennes gehangen voor de mobiele telecommunicatie. De vuurtoren van Ameland is een radertje in de communicatie, zonder camera’s op zee gericht en eigenlijk ook zonder naam.


donderdag 10 augustus 2023

Ameland Pers uitgeverij

Uitgeverij op en voor Ameland

Ameland Pers uitgeverij heeft een aantal mooie uitgaven op haar naam staan. Per 31 augustus 2023 stopt Ameland Pers uitgeverij, tegelijk met Persbureau Ameland, met haar werkzaamheden. 

Ameland Pers uitgeverij
De Amelander uitgeverij heeft boeken, prentbriefkaarten, spellen en bouwplaten uitgegeven. Het begon allemaal met De Krant van Ameland. Het fonds bestaat uit:

  1. Ameland aan Tafel
    januari 2023: Serie 2 Ameland Huuskes
  2. november 2022: Ameland aan Tafel herdruk
  3. maart 2022: Storm wil naar zee
  4. juni 2021:  Serie 1 Ameland Huuskes
  5. april 2021: Tim en het mysterie van Ameland
  6. december 2015: Kaarten voor het Crowdfundingproject Van A naar B
  7. augustus 2015: Ameland aan Tafel
  8. april 2013: Prentbriefkaart van vakantieaccommodatie
  9. april 2013: Prentbriefkaarten van fotograaf Johan van der Wielen
  10. april 2013: Kaarten voor de Kerk
  11. september 2012: Jeugdverhalen van achter de tapijtfabriek - Gerard Vloedgraven
  12. juli 2012: Ballum 25 jaar Ambachtelijke Dag
  13. februari 2012: Ameland in 2011
  14. april 2011: Boeren op Ameland
  15. februari 2011: Ameland in 2010
  16. mei 2010: Amelander kwartet
  17. februari 2010: Boekenlegger
  18. februari 2010: Ameland in 2009
  19. februari 2009: Ameland in 2008
  20. december 2008: Vertellingen van Lise de Boer-Jongsma
  21. november 2007: De Krant van Ameland

zaterdag 29 juli 2023

Column - Dat was het dan

Dat was het dan

Dat was het dan. Persbureau Ameland werkt toe naar bedrijfsbeëindiging. Per 31 augustus 2023 is het gedaan met deze nieuwsvoorziening van het eiland. Afgelopen jaar deed PA het al iets rustiger, joeg niet meer overal achteraan en publiceerde grotendeels wat werd aangeleverd. De laatste grote productie is alweer van een jaar geleden en ging over de redding van een drenkeling oostelijk van Buren.

Na augustus publiceert PA geen agenda meer, geen evenementen en activiteiten, komen er geen berichten meer naar aanleiding van raadsvergaderingen en ook geen berichten meer over boorspoeling en PFAS in de duinen. Over dat PFAS ligt nog wat op de plank. Misschien komt dat bericht er nog en als het er niet komt geef ik de informatie door aan mijn contacten bij de regionale media.
De beslissing is deels ingegeven door factoren buiten mij om. Het bedrijf dat de website host stopt daarmee. De techiek achter deze website is verouderd en PA voldoet niet aan de AVG. Vanwege diezelfde privacywetgeving heeft Google sinds begin juli de advertenties stopgezet. PA heeft eigenlijk een nieuwe website nodig, maar daar ga ik niet meer in investeren. Dit was het dus, wat de nieuwsgaring betreft ga ik nu volledig met pensioen.

PA doet ook geen Faber Wijnberg kalender meer; daar had de redactie van PA met editie 2023 al niets meer mee van doen.
Ameland moet het wat de actualiteit en Ameland agenda betreft vanaf augustus hebben van RTV NOF, Omrop Fryslân, Leeuwarder Courant en de sociale media. 

Als eenkoppige redactie en eigenaar van Persbureau Ameland heb ik de meeste voldoening gehaald uit berichten naar aanleiding van raadsvergaderingen en verkiezingen. Het meeste plezier werd beleefd met crowdfunding projecten, waarbij vooral het slagen van het project waar het allemaal mee begon, 'Van A naar B', nog altijd een grote glimlach op het gezicht tovert. Het portret van Hidde Kat, 'Tim', 'Storm' en 'Ameland aan Tafel', wat een prachtige projecten waren het en wat een mooie resultaten heeft het opgeleverd.

Met Amelander Historie gaan we bekijken welke artikelen uit het archief naar die website overgeheveld kunnen worden, zodat bepaalde informatie toch toegankelijk kan blijven. De domeinnaam persbureau-ameland.nl blijft voorlopig in mijn handen. Wie er belang bij heeft kan zich melden.

De mailadressen gekoppeld aan de website van persbureau-ameland.nl worden afgemeld.

YouTube kanaal Ameland Vandaag blijft actief, met filmpjes van en over Ameland. Abonneer (gratis) en mis geen filmpje meer.

Het Ameland Boeken & Blog blijft publiceren en zal sommige rubrieken van PA overnemen.

Met pensioen en toch genoeg te doen. Ik heb er zinin in.

Jeanet de Jong
jeanet.de.jong@knid.nl
twitter.com/JeanetFdeJong